Mantra 9
Rishi: Agni-related seer-tradition (Śukla transmission under Yājñavalkya)
Devata: Agni
Chandas: Yajus-style; short tri-pāda formula with refrain ‘punar’
Samhita Patha (Devanagari)
पुन॑रू॒र्जा नि व॑र्तस्व॒ पुन॑रग्न इ॒षाऽऽयु॑षा । पुन॑र्नः पा॒ह्यᳪह॑सः
Transliteration
púnar ūrjā́ ní vartasva púnar agna iṣā́yúṣā | púnar naḥ pā́hy áṃhasaḥ
Translation
पुन्हा ऊर्जेसह परत ये; हे अग्ने, इषा आणि आयुष्यासह पुन्हा परत ये. आणि आम्हाला अंहस् (पाप/क्लेश) पासून पुन्हा रक्षण कर.
Padapatha (Word Analysis)
पुनः । ऊर्जाः । नि । वर्तस्व । पुनः । अग्ने । इषा । आयुषा । पुनः । नः । पाहि । अंहसः
Word by Word
पुनःagain, anew
पुनः:
—
TypeIndeclinable
Rootपुनर् (अव्यय) प्रत्यय-रूप
ऊर्जाःof strength/refreshment
ऊर्जाः:
सम्बन्ध (genitive relation)
TypeNoun
Rootऊर्जा (स्त्री) प्रातिपदिक
निdown, back; (as preverb)
नि:
—
TypeIndeclinable
Rootनि (उपसर्ग/अव्यय)
वर्तस्वturn back/return
वर्तस्व:
— (आज्ञा/विधि) संबोधन-प्रयुक्त क्रिया
TypeVerb
Root√वृत् (वर्तते) / √वृत् (आवर्तने) आत्मनेपदी
पुनःagain
पुनः:
—
TypeIndeclinable
Rootपुनर् (अव्यय) प्रत्यय-रूप
अग्नेO Agni
अग्ने:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootअग्नि (पुं) प्रातिपदिक
इषाwith nourishment/refreshment
इषा:
करण
TypeNoun
Rootइषा (स्त्री) प्रातिपदिक
आयुषाwith life/long life
आयुषा:
करण
TypeNoun
Rootआयुस् (नपुं) प्रातिपदिक
पुनःagain
पुनः:
—
TypeIndeclinable
Rootपुनर् (अव्यय) प्रत्यय-रूप
नःof us / for us
नः:
सम्प्रदान/सम्बन्ध (our/us—contextual)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
पाहिprotect
पाहि:
— (आज्ञा/विधि)
TypeVerb
Root√पा (पालने) परस्मैपदी
अंहसःfrom sin/distress
अंहसः:
अपादान
TypeNoun
Rootअंहस् (नपुं) प्रातिपदिक
Entities Mentioned
A
AgniRitual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes