Rig Veda Sukta 81
Mandala 8Sukta 819 Mantras

Sukta 81

Sukta 8.81

Devata

Indra

हे नऊ ऋचांचे सूक्त इंद्राला थेट आवाहन करून केलेले स्तवन आहे. तो जवळ यावा आणि उपासकांसाठी सामर्थ्य, धन आणि विजयदायी बल यांचा तेजस्वी व विपुल वाटा ‘हातात घेऊन’ मिळवून द्यावा, अशी विनंती यात आहे. उजव्या हाताने केलेल्या योग्य कृतीची (दक्षिणा) फलश्रुती, इंद्राने ऐकावा असा गायनरूप सामन्, आणि वाढ व यश परिपक्व होण्यासाठी इंद्राचे प्रकाशमान वाज (समृद्धी/परिपूर्णता) वेगाने येणे—या गोष्टींचा येथे विशेष भर आहे.

Mantras

Mantra 1

आ तू न इन्द्र क्षुमन्तं चित्रं ग्राभं सं गृभाय । महाहस्ती दक्षिणेन ॥

हे इंद्रा, आमच्याकडे ये; उज्ज्वल व समृद्ध अशा शक्तीच्या ग्रासाला आमच्यासाठी एकत्र पकड—महाहस्ती—तुझ्या दक्ष (दक्षिण) कर्मशील उजव्या हाताने.

Mantra 2

विद्मा हि त्वा तुविकूर्मिं तुविदेष्णं तुवीमघम् । तुविमात्रमवोभिः ॥

कारण आम्ही तुला ओळखतो—तुविकूर्मि: गतीत व्यापक; तुविदेष्ण: दानात विशाल; तुवीमघ: उदार दातृत्वात महान; तुविमात्र: मापांत अपरिमेय—आम्हाला धारण करणाऱ्या तुझ्या अनेक अवः (रक्षा) यांद्वारे.

Mantra 3

नहि त्वा शूर देवा न मर्तासो दित्सन्तम् । भीमं न गां वारयन्ते ॥

हे शूरा! तू दान देण्याचा दृढ निश्चय केला असता, ना देव, ना मर्त्य—कोणीही तुला रोखू शकत नाही; जसा वेगाने धावणारा भीषण वृषभ कोणालाही आवरता येत नाही तसा.

Mantra 4

एतो न्विन्द्रं स्तवामेशानं वस्वः स्वराजम् । न राधसा मर्धिषन्नः ॥

या, आता स्तुतीगानात इंद्राचे स्तवन करूया—वसूंंचा ईश, स्वराज् (स्व-सम्राट); तो आपल्या धन-वैभवाने आम्हांस चिरडू नये, तर ते आमच्यावर यथायोग्य रीतीने स्थापो.

Mantra 5

प्र स्तोषदुप गासिषच्छ्रवत्साम गीयमानम् । अभि राधसा जुगुरत् ॥

स्तुती पुढे सरको; गान जवळ येवो—गात असलेला सामन् (sāman) तो ऐको. दान-समृद्धीसह ते त्याच्याकडे जागृत होवोत, यज्ञाच्या आनंदात निकट येऊन त्याला हाक मारोत.

Mantra 6

आ नो भर दक्षिणेनाभि सव्येन प्र मृश । इन्द्र मा नो वसोर्निर्भाक् ॥

हे इंद्रा! आपल्या उजव्या हाताने आमच्याकडे (धन/बल) आण; आणि डाव्या हातानेही ते स्पर्शून आमच्या दिशेने पुढे वाढव. हे वसूंनाधिपती! वसु-समृद्धीपासून आम्हाला तोडू नकोस; आमचा हिस्सा कापून दूर करू नकोस.

Mantra 7

उप क्रमस्वा भर धृषता धृष्णो जनानाम् । अदाशूष्टरस्य वेदः ॥

हे धृष्णु (अत्यंत धैर्यवान)! जवळ येऊन पाऊल टाक आणि ते घेऊन ये; तू जनांमध्ये सर्वाधिक धृष्ट आहेस. जो अर्पण करत नाही त्याच्या गूढ वेदाचा (ज्ञानाचा) तुला ठाव आहे—त्या अडथळ्याला वश करण्याची विद्या.

Mantra 8

इन्द्र य उ नु ते अस्ति वाजो विप्रेभिः सनित्वः । अस्माभिः सु तं सनुहि ॥

हे इंद्रा! तुझ्याकडे असलेली जी काही वाज-समृद्धी (बलाची परिपूर्णता) आहे, जी विप्रांसह विजयात मिळविली जाते—ती आमच्यासह आम्हाला उत्तम रीतीने जिंकव; योग्य प्रकारे ती आमची करून दे.

Mantra 9

सद्योजुवस्ते वाजा अस्मभ्यं विश्वश्चन्द्राः । वशैश्च मक्षू जरन्ते ॥

हे (देवा), तुझे सद्योजु (तत्क्षणी वेगवान) वाज (बल-समृद्ध शक्ती), विश्वचंद्र (सर्वप्रकाशमय) होऊन आमच्याकडे पुढे येवोत; आणि आपल्या वशीकरण-शक्तींनी आमची वाढ शीघ्र परिपक्व करून देओत.

Frequently Asked Questions

It asks Indra to come near and actively secure for the worshippers a bright, abundant share of power, prosperity, and victorious strength.

Because the hymn treats sung praise as a key way to draw Indra close—he is urged to hear the sāman, and that hearing is linked to granting bounty (rādhas).

It describes Indra’s quickly moving forces of increase—energies that arrive fast, shine with fullness, and make the worshippers’ aims mature and succeed.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App