Sukta 23

Mantra 1

सुत इत्त्वं निमिश्ल इन्द्र सोमे स्तोमे ब्रह्मणि शस्यमान उक्थे । यद्वा युक्ताभ्यां मघवन्हरिभ्यां बिभ्रद्वज्रं बाह्वोरिन्द्र यासि ॥

हे इंद्रा! सोम पिळला जातो तेव्हा तू पूर्णतः जागरूक असतोस—स्तोत्रात, ब्रह्म-वाणीत आणि उच्चरित उक्थात स्तुतिला जातोस. किंवा, हे मघवन्! आपल्या दोन हरि (तांबूस वर्णाचे अश्व) युक्त करून, बाहूंमध्ये वज्र धारण करून, हे इंद्रा, तू येतोस.

Mantra 2

यद्वा दिवि पार्ये सुष्विमिन्द्र वृत्रहत्येऽवसि शूरसातौ । यद्वा दक्षस्य बिभ्युषो अबिभ्यदरन्धयः शर्धत इन्द्र दस्यून् ॥

दूर दिव्य लोकात, हे इंद्रा, तू वृत्र-वधासाठी आणि शूर-विजयासाठी बलवान झालास; किंवा, दक्षतेला (कौशल्याला) घाबरलेल्या दस्यु-समूहांना तू स्वतः निर्भय होऊन वश केलेस—हे इंद्रा, प्रकाशाच्या संग्रामात तूच आमचा सहाय्यक आहेस.

Mantra 3

पाता सुतमिन्द्रो अस्तु सोमं प्रणेनीरुग्रो जरितारमूती । कर्ता वीराय सुष्वय उ लोकं दाता वसु स्तुवते कीरये चित् ॥

इंद्राने पिळलेला सोम पिऊ दे—उग्र अग्रणी, आपल्या रक्षणाने जर्ता (स्तुतिकर्ता) पुढे नेणारा। जो वीर उत्तम रीतीने सोम पिळतो, त्याच्यासाठी तो विस्तीर्ण लोक (स्थान) निर्माण करतो; आणि जो कीरय (कीर्तीगायक) स्तुती करतो, त्यालाही तो वसु (समृद्धी) दान करतो.

Mantra 4

गन्तेयान्ति सवना हरिभ्यां बभ्रिर्वज्रं पपिः सोमं ददिर्गाः । कर्ता वीरं नर्यं सर्ववीरं श्रोता हवं गृणतः स्तोमवाहाः ॥

तो येतो; हरि-युगलासह सवनांकडे (सोम-निष्पेषांकडे) जातो—वज्र-शक्ती धारण करून, सोम पिऊन, आणि गायी/रश्मी (प्रकाशकिरणे) दान करणारा. तोच वीर, नर्य (पुरुषार्थी), सर्ववीर घडवितो; स्तोमवाह (स्तोत्र-वाहक) तो गाणाऱ्या स्तोताच्या हाकेला (हव) ऐकतो.

Mantra 5

अस्मै वयं यद्वावान तद्विविष्म इन्द्राय यो नः प्रदिवो अपस्कः । सुते सोमे स्तुमसि शंसदुक्थेन्द्राय ब्रह्म वर्धनं यथासत् ॥

त्याच्यासाठी आम्ही खरोखर निवडण्याजोगे तेच शोधू व निवडू—परम दिव (उच्चतम स्वर्ग) येथून आमच्यासाठी कर्मकर्ता असलेल्या त्या इंद्रासाठी. सुते सोमात आम्ही स्तुती करतो; उक्थ-शंसात उद्घोष करतो—जेणेकरून इंद्रासाठी ब्रह्म (मंत्र-वाणी) शक्तिवर्धन ठरो.

Mantra 6

ब्रह्माणि हि चकृषे वर्धनानि तावत्त इन्द्र मतिभिर्विविष्मः । सुते सोमे सुतपाः शंतमानि राण्ड्या क्रियास्म वक्षणानि यज्ञैः ॥

कारण तूच ब्रह्माणि (मंत्र) वर्धनरूप (बलवर्धक) केली आहेत; त्या मर्यादेपर्यंत, हे इंद्रा, आम्ही आमच्या मतींनी (विचार-प्रेरणांनी) तुलाच निवडतो. हे सुते सोमाचा पानकर्ता, यज्ञांनी आमच्यासाठी अत्यंत शांतिदायक समृद्धी, आणि पुढे नेणारे समृद्ध भोग—ती वक्षणानि—सिद्ध कर.

Mantra 7

स नो बोधि पुरोळाशं रराणः पिबा तु सोमं गोऋजीकमिन्द्र । एदं बर्हिर्यजमानस्य सीदोरुं कृधि त्वायत उ लोकम् ॥

हे इंद्रा, पुरोळाश (पुरोडाश) अर्पणात रमून आमच्यासाठी जागृत हो; गोऋजीक (दीप्त किरणांनी समृद्ध) सोम पान कर. यजमानाच्या या बर्हि (पवित्र आसन)ावर बस; तुझ्याकडे हात वाढविणाऱ्यासाठी लोक-आकाश विस्तीर्ण कर.

Mantra 8

स मन्दस्वा ह्यनु जोषमुग्र प्र त्वा यज्ञास इमे अश्नुवन्तु । प्रेमे हवासः पुरुहूतमस्मे आ त्वेयं धीरवस इन्द्र यम्याः ॥

हे उग्र इंद्रा, अनुजोष (स्वीकृत अनुराग) मध्ये मन्दस्व—आनंदित हो; आमची ही यज्ञकर्मे तुझ्यापर्यंत पोहोचून तुला प्राप्त करो. आमचे हे हव (आह्वान) पुरुहूताला—आमच्यात—पुढे ढकलो; हे इंद्रा, सहाय्यासाठी ही धीरवस (प्रकाशमयी धिया) तुझ्याशी युक्त होवो.

Mantra 9

तं वः सखायः सं यथा सुतेषु सोमेभिरीं पृणता भोजमिन्द्रम् । कुवित्तस्मा असति नो भराय न सुष्विमिन्द्रोऽवसे मृधाति ॥

हे सख्यांनो, सुतेषु सोमेषु—दाबून काढलेल्या सोमपानांनी—त्या भोगी इंद्राला यज्ञांत जसे करतात तसे भरून पूर्ण करा. निश्चयच तो आमच्या भरण-पोषण व समृद्धि-प्रदानासाठी उपस्थित राहील; सु-ष्वि (सु-प्रेसन) करणाऱ्याच्या सहाय्यात इंद्र कधीही अपयशी ठरत नाही.

Mantra 10

एवेदिन्द्रः सुते अस्तावि सोमे भरद्वाजेषु क्षयदिन्मघोनः । असद्यथा जरित्र उत सूरिरिन्द्रो रायो विश्ववारस्य दाता ॥

अशा रीतीने भरद्वाजांमध्ये पिळलेल्या सोमात इंद्राचे स्तवन झाले आहे; तेथेच तो दानशूर (मघोन) म्हणून वास करतो. जसा तो स्तोत्यासाठी असो, तसाच सूरी (प्रकाशमान दाता) साठीही असो—सर्व-वांछित ऐश्वर्य/समृद्धीचा दाता इंद्र.