Sukta 15

Mantra 1

प्र वेधसे कवये वेद्याय गिरं भरे यशसे पूर्व्याय । घृतप्रसत्तो असुरः सुशेवो रायो धर्ता धरुणो वस्वो अग्निः ॥

मी वेधस् (विवेक-नियंता) त्या कविसाठी—जो जाणण्याजोगा आहे—त्याच्या प्राचीन यशासाठी वाणी अर्पित करतो. घृताने प्रसन्न-प्रकाशित, असुर (प्रबळ चेतन-शक्ती) व सुशेव (कल्याणकारी) असा अग्नी—रायः (समृद्धी)चा धारक, आधार आणि वसु (धन-तत्त्व)चा वहनकर्ता—आहे.

Mantra 2

ऋतेन ऋतं धरुणं धारयन्त यज्ञस्य शाके परमे व्योमन् । दिवो धर्मन्धरुणे सेदुषो नॄञ्जातैरजाताँ अभि ये ननक्षुः ॥

ऋत (सत्य-नियम) यांच्या द्वारे ते ऋताचे—त्याचे धारण-आधार—परम व्योमात, यज्ञाच्या दिव्य तेजात, स्थिर धरून ठेवतात. दिवाच्या धर्माच्या धारण-आधारात आसनस्थ ते बलवान, आपल्या अंतरी जन्मलेल्या (जात) सामर्थ्याने, जे अजून अजन्मा आहे—त्यापर्यंत पोहोचून त्यावर प्रभुत्व मिळवितात.

Mantra 3

अङ्होयुवस्तन्वस्तन्वते वि वयो महद्दुष्टरं पूर्व्याय । स संवतो नवजातस्तुतुर्यात्सिङ्हं न क्रुद्धमभितः परि ष्ठुः ॥

अंह (क्लेश) नाश करणारा तरुण आपले तन विस्तारतो; पूर्व्य (प्राचीन) कार्यासाठी तो महत्, दुस्तर असे बल पसरवितो. संवत्सरांच्या चक्रांतून नवजात होऊन तो पुढे झेपावतो—क्रुद्ध सिंहासारखा; ज्याच्या भोवती शत्रू दूरच उभे राहून घेरा धरतात.

Mantra 4

मातेव यद्भरसे पप्रथानो जनंजनं धायसे चक्षसे च । वयोवयो जरसे यद्दधानः परि त्मना विषुरूपो जिगासि ॥

मातेप्रमाणे—जेव्हा तू धारण करून विस्तारतोस—तू जनोगणिक पोषण करतोस आणि त्यांना दृष्टी देतोस. अस्तित्वाच्या जरण (विकास)ासाठी बलावर बल धारण करून, तू आपल्या स्व-आत्मबलाने सर्वत्र गमन करतोस, विविध रूपे धारण करून.

Mantra 5

वाजो नु ते शवसस्पात्वन्तमुरुं दोघं धरुणं देव रायः । पदं न तायुर्गुहा दधानो महो राये चितयन्नत्रिमस्पः ॥

हे देव! तुझ्या शक्तीची परिपूर्णता दूरतम सीमा रक्षो. तुझ्या दिव्य रायचे दुहन विशाल आहे; त्याचा आधार दृढ आहे. जसा प्रवासी गुप्त ठिकाणी पाऊलखुण लपवितो, तसा तू गुहेत पद स्थापन करतोस; महान् राय जागवून तू अत्रीला अंधाराच्या आडून पार नेतोस.