Sukta 146

Mantra 1

अरण्यान्यरण्यान्यसौ या प्रेव नश्यसि । कथा ग्रामं न पृच्छसि न त्वा भीरिव विन्दती३ँ ॥

हे अरण्यानी, हे अरण्यानी—जणू घसरून निघून जाशील तसे अदृश्य होणारी—तू ग्रामाबद्दल का विचारत नाहीस? थरथरीच्या आवाक्याबाहेर असल्यासारखे, कोणतेही भय तुला गाठत नाही.

Mantra 2

वृषारवाय वदते यदुपावति चिच्चिकः । आघाटिभिरिव धावयन्नरण्यानिर्महीयते ॥

चिच्चिक (झिंगूर) जवळ येणाऱ्या वृषारव (वृषभ-गर्जना)ला हाक देतो, आणि जणू आघातांच्या खडखडाटाने सर्व काही धावू लागावे तसे करतो—तेव्हा अरण्यानी महान होते, वनातील स्पंदित जीवनाने महिमामय होते।

Mantra 3

उत गाव इवादन्त्युत वेश्मेव दृश्यते । उतो अरण्यानिः सायं शकटीरिव सर्जति ॥

आणि तेथे—जणू गायी चरतात; आणि जणू एखादे घर दिसते. आणि अरण्यानी सायंकाळी शकटी (गाडी/रथ)च्या चरचराटासारखे नाद सोडते—विस्तीर्ण एकांतात हालचाल करणाऱ्या जीवनाची चिन्हे।

Mantra 4

गामङ्गैष आ ह्वयति दार्वङ्गैषो अपावधीत् । वसन्नरण्यान्यां सायमक्रुक्षदिति मन्यते ॥

‘गाय—हा हाक मारतो!’ ‘लाकूड—हे तोडून पाडले!’ अरण्यानीत वसताना, सायंकाळी माणूस असे मानतो—‘कोणीतरी आक्रोश केला.’—असा हा वन, एकाकी जाणिवेला सजीव उपस्थितींमध्ये रूपांतरित करतो।

Mantra 5

न वा अरण्यानिर्हन्त्यन्यश्चेन्नाभिगच्छति । स्वादोः फलस्य जग्ध्वाय यथाकामं नि पद्यते ॥

अरण्यानी कोणाला घायाळ करत नाही—जोपर्यंत दुसरा कोणी वैरभावाने तिच्याशी भिडायला जवळ येत नाही. मधुर फळाचा आस्वाद घेऊन ती आपल्या इच्छेप्रमाणे विसावते; ती विस्तीर्ण चेतना कोणालाही इजा करत नाही, जोवर शत्रुत्वाने तिला छेडले जात नाही.

Mantra 6

आञ्जनगन्धिं सुरभिं बह्वन्नामकृषीवलाम् । प्राहं मृगाणां मातरमरण्यानिमशंसिषम् ॥

अंजनाच्या सुगंधाने सुवासित, सुरभि, विपुल अन्नसमृद्ध, नांगराने न वश झालेली—अरण्यानी, मृगांची माता—तिचेच मी अग्रभागी स्तवन करून प्रशंसा केली.