
Sukta 10.127
Rātrī (Night)
हे सूक्त रात्रि (नाईट) देवीचे स्तवन करते—अनेक प्रकाशांनी प्रकटणारी दैवी शक्ती, जी सर्व तेजोवैभव एकत्र करते आणि जगाला शांतता व सुरक्षिततेत स्थिर करते. भटकणाऱ्या प्राण्यांना व अंतर्मनातील अस्वस्थतेला शांत करावे, घराचे रक्षण करावे, आणि शांती व कल्याणासाठी साधकभावाने अर्पिलेल्या कवीच्या स्तोत्राचा स्वीकार करावा, अशी रात्रिदेवीकडे प्रार्थना केली आहे.
Mantra 1
रात्री व्यख्यदायती पुरुत्रा देव्यक्षभिः । विश्वा अधि श्रियोऽधित ॥
रात्रि प्रकट झाली आहे—अनेक दिशांनी येत, आपल्या दिव्य प्रकाशांसह (देव्यः क्षभिः)। ती सर्व श्री/वैभवांच्या वर अधिष्ठित झाली आहे.
Mantra 2
ओर्वप्रा अमर्त्या निवतो देव्युद्वतः । ज्योतिषा बाधते तमः ॥
विस्तीर्ण, अच्युत, अमर्त्या देवी—ती खालूनही येते आणि उंचावरूनही। आपल्या ज्योतीने ती तमसाला दाबून टाकते.
Mantra 3
निरु स्वसारमस्कृतोषसं देव्यायती । अपेदु हासते तमः ॥
देवीरूपाने येणाऱ्या रात्रीने आपल्या भगिनी उषेला अदृश्य केले; आणि हाकललेला तम (अंधार) जणू हसतच मागे सरकतो.
Mantra 4
सा नो अद्य यस्या वयं नि ते यामन्नविक्ष्महि । वृक्षे न वसतिं वयः ॥
आज ती रात्रि आमची होवो—जिच्या प्रवासपथात आम्ही विसावू; जसे पक्षी वृक्षात वस्ती करतात, तसे आम्ही तिच्या मार्गात प्रवेश करून सुरक्षित निवारा मिळवू.
Mantra 5
नि ग्रामासो अविक्षत नि पद्वन्तो नि पक्षिणः । नि श्येनासश्चिदर्थिनः ॥
ग्रामसमूह विसावले; पायी चालणारे आणि पक्षीही स्थिर झाले; लक्ष्य शोधणारे तीव्र-उड्डाण श्येनसुद्धा शांत झाले.
Mantra 6
यावया वृक्यं वृकं यवय स्तेनमूर्म्ये । अथा नः सुतरा भव ॥
हे ऊर्म्ये रात्रि! लांडग्यासारखा लांडगा दूर कर; चोरालाही दूर कर. मग तू आमच्यासाठी सु-तरा हो—सुलभ पार, संकटाच्या प्रहरांत सुरक्षित वाट हो.
Mantra 7
उप मा पेपिशत्तमः कृष्णं व्यक्तमस्थित । उष ऋणेव यातय ॥
कृष्ण, स्पष्ट-रूप तमस् माझ्याजवळ येऊन ठाण मांडून बसला आहे. हे उषस्! याला ऋणासारखे दूर हाकल—जसे देणी फेडून वाट मोकळी केली जाते तसे.
Mantra 8
उप ते गा इवाकरं वृणीष्व दुहितर्दिवः । रात्रि स्तोमं न जिग्युषे ॥
हे दिवः दुहितरि रात्रि! जसे गायींना त्यांच्या ध्येयाजवळ आणतात, तसे मी घडवलेले हे अर्पण स्वीकार. आधीच जिंकून तृप्त झालेल्यासारखे नव्हे; साधकाला विजय देणाऱ्या शक्तीसारखे आमचा स्तोम ग्रहण कर.
The deity is Rātrī, the goddess Night, praised as a cosmic power who brings rest, safety, and quiet order.
Night is not just darkness; she is a divine protector who gathers energies, settles living beings, and helps both the world and the mind become calm and secure.
It is traditionally suited for evening or before sleep. You can recite it (or key verses) with a lamp or simple prayerful focus, asking for peace, protection, and steady rest.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.