Shloka 8

The Account of Mohinī

Mohinī-upākhyāna

Devanagari script

सप्तद्वीपाधिपं पुत्रं हत्वेदृक्फलभोगिनी । प्राकृतस्यापि पुत्रस्य हिंसायां ब्रह्महा भवेत् ॥ ८ ॥

Transliteration

saptadvīpādhipaṃ putraṃ hatvedṛkphalabhoginī | prākṛtasyāpi putrasya hiṃsāyāṃ brahmahā bhavet || 8 ||

Translation

सात द्वीपांचा अधिपती असलेल्या पुत्राची हत्या करून असे फळ भोगणारी स्त्री, सामान्य पुत्राची हिंसा केल्यावरही ब्रह्महत्येची पापी ठरते.

Word by Word

• सप्तद्वीपाधिपम्: the lord of the seven islands/continents
• सप्तद्वीपाधिपम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: सप्त-द्वीप-अधिप (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुषः (द्वीपानां अधिपः), पूर्वपदं ‘सप्तद्वीप’ (द्विगु/कर्मधारय-प्रायः)

• पुत्रम्: son
• पुत्रम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: पुत्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• हत्वा: having killed
• हत्वा: Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
• Type: Verb
• Root: हन् (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund), ‘having killed’

• ईदृक्: such
• ईदृक्: Viśeṣaṇa (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: ईदृश्/ईदृक् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय-प्रायः/नपुंसकलिङ्ग-एकवचन-प्रथमा/द्वितीया रूपेण समासपूर्वपद; अर्थे ‘एतादृश/such’

• फलभोगिनी: (she) who enjoys the fruit/result
• फलभोगिनी: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: फल-भोगिन् (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (फलस्य भोगिनी = fruit-enjoyer)

• प्राकृतस्य: of an ordinary/common (person)
• प्राकृतस्य: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Adjective
• Root: प्राकृत (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन

• अपि: even/also
• अपि: Sambandha-bodhaka (सम्बन्ध/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: निपात (particle), ‘also/even’

• पुत्रस्य: of (one’s) son
• पुत्रस्य: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: पुत्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन

• हिंसायाम्: in the act of violence/killing
• हिंसायाम्: Adhikaraṇa (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: हिंसा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन

• ब्रह्महा: a slayer of a Brahmin (brahma-killer)
• ब्रह्महा: Karta/Predicative (कर्ता/विधेय)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्महन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘ब्रह्मणः हन्ता’ (brahmin-slayer)

• भवेत्: would become
• भवेत्: Kriyā (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: विधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

Speaker

Sage Narada (teaching in Uttara-Bhaga’s dharma narrative)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: karuna

Secondary Rasa: bhayanaka

Characters & Entities

• Narada

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It equates grave familial violence—killing one’s own son—with the most severe category of sin (brahmahatyā), underscoring ahimsa as a foundational dharma regardless of worldly “benefit” or outcome.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Bhakti is inseparable from dharma: devotion to Vishnu is supported by compassion and non-violence. This verse warns that cruelty and harm destroy spiritual merit, making the heart unfit for sustained devotion.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

It reflects Dharmaśāstra-style ethical classification of sins and consequences (karma-phala), a practical framework used alongside ritual discipline; no specific technical Vedanga (like Vyakarana or Jyotisha) is directly taught in this line.