Shloka 36

Pātivratya-kathana

The Narrative of the Pativrata

Devanagari script

मौक्तिकै रचितैः शुभ्रैर्हारो देव्याः कृतो हृदि । निष्कं पलशतं स्वर्णं कुलिशायुतभूषितम् ॥ ३६ ॥

Transliteration

mauktikai racitaiḥ śubhrairhāro devyāḥ kṛto hṛdi | niṣkaṃ palaśataṃ svarṇaṃ kuliśāyutabhūṣitam || 36 ||

Translation

देवीच्या वक्षःस्थळी शुभ्र मोत्यांनी रचलेला तेजस्वी हार घातला; तसेच शंभर पल वजनाचा सुवर्ण निष्क, वज्रसदृश भूषणांनी अलंकृत, अर्पण केला.

Word by Word

• मौक्तिकैः: with pearls
• मौक्तिकैः: करण (Karaṇa/करण)
• Type: Noun
• Root: मौक्तिक (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), बहुवचन

• रचितैः: crafted
• रचितैः: विशेषण (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: रचित (प्रातिपदिक; √रच्)
• Form: क्त-प्रत्यय (past passive participle), पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), बहुवचन; मौक्तिकैः इत्यस्य विशेषणम्

• शुभ्रैः: white, bright
• शुभ्रैः: विशेषण (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शुभ्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), बहुवचन; मौक्तिकैः इत्यस्य विशेषणम्

• हारः: a necklace
• हारः: कर्म (Karma/कर्म)
• Type: Noun
• Root: हार (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन

• देव्याः: of the goddess
• देव्याः: सम्बन्ध (Genitive relation/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: देवी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन

• कृतः: was made
• कृतः: क्रिया/विधेय (Predicate)
• Type: Verb
• Root: कृत (प्रातिपदिक; √कृ)
• Form: क्त-प्रत्यय (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन; हारः इत्यस्य विधेय

• हृदि: on the chest/heart
• हृदि: अधिकरण (Adhikaraṇa/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: हृद्/हृदय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन

• निष्कम्: a niṣka (gold ornament/coin)
• निष्कम्: कर्म (Karma/कर्म)
• Type: Noun
• Root: निष्क (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन

• पलशतम्: of a hundred palas (in weight)
• पलशतम्: विशेषण (Measure-qualifier)
• Type: Noun
• Root: पल + शत (प्रातिपदिक)
• Form: द्विगु-समास (numerical): पलानां शतम्; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन

• स्वर्णम्: gold
• स्वर्णम्: अपादान/विशेष्य (Material specification)
• Type: Noun
• Root: स्वर्ण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; निष्कम् इत्यस्य द्रव्यनिर्देश

• कुलिशायुतभूषितम्: adorned with ten thousand vajras (diamond-like ornaments)
• कुलिशायुतभूषितम्: विशेषण (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: कुलिश + अयुत + भूषित (प्रातिपदिक; √भूष्)
• Form: तत्पुरुष-समास: कुलिशानाम् अयुतेन भूषितम् (adorned with ten-thousand vajras/diamond-like studs); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; निष्कम् इत्यस्य विशेषणम्

Speaker

Narada (narrating a mahatmya episode in Uttara-Bhaga)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: adbhuta

Secondary Rasa: shringara

Characters & Entities

• Devi

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It highlights devotional reverence expressed through dharmic offerings—pure ornaments (pearls and gold) symbolize śuddhi (purity), श्रद्धा (faith), and honoring the divine presence in a tirtha/mahatmya setting.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Bhakti is shown as loving service (seva) through worshipful acts—adorning the deity with auspicious, pure items—where the intention of honoring the Goddess is central.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

The verse reflects traditional pūjā conventions and measurement culture (pala as a weight unit), aligning with practical ritual detail rather than a specific Vedanga doctrine.