Shloka 60
Ajñātavāsa-saṅkalpaḥ — Yudhiṣṭhira’s Resolve and Dhaumya’s Exempla on Concealment
Devanagari script
मालव्यां मालवा नाम शाश्रचताः पुत्रपौत्रिण: । भ्रातरस्ते भविष्यन्ति क्षत्रियास्त्रिदशोपमा:,यम-सावित्री “वे तेरी माता मालवीसे उत्पन्न होनेके कारण मालव नामसे विख्यात होंगे। तेरे भाई मालव क्षत्रिय पुत्र-पौत्रोंसे सम्पन्न तथा देवताओंके समान तेजस्वी होंगे”
Translation
यम म्हणाला— तुझी माता मालवी हिच्यापासून जन्मल्यामुळे ते ‘मालव’ या नावाने सदैव ख्यात होतील व पुत्र-पौत्रांनी संपन्न राहतील. ते तुझे भाऊ क्षत्रिय असतील आणि देवतांसारखे तेजस्वी असतील.
Word by Word
मालव्याम्in/through Malavī (a woman named Malavī)
मालव्याम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootमालवी
FormFeminine, Locative, Singular
मालवाःthe Mālavas
मालवाः:
Karta
TypeNoun
Rootमालव
FormMasculine, Nominative, Plural
नामname (as/with the name)
नाम:
Karma
TypeNoun
Rootनामन्
FormNeuter, Accusative, Singular
शाश्वताःeverlasting, perpetual
शाश्वताः:
Karta
TypeAdjective
Rootशाश्वत
FormMasculine, Nominative, Plural
पुत्रपौत्रिणःpossessing sons and grandsons
पुत्रपौत्रिणः:
Karta
TypeAdjective
Rootपुत्रपौत्रिन्
FormMasculine, Nominative, Plural
भ्रातरःbrothers
भ्रातरः:
Karta
TypeNoun
Rootभ्रातृ
FormMasculine, Nominative, Plural
तेthey / those (your)
ते:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Plural
भविष्यन्तिwill be / will become
भविष्यन्ति:
TypeVerb
Rootभू
FormSimple Future (Luṭ), Third, Plural
क्षत्रियाःKṣatriyas, warriors
क्षत्रियाः:
Karta
TypeNoun
Rootक्षत्रिय
FormMasculine, Nominative, Plural
त्रिदशोपमाःcomparable to the gods
त्रिदशोपमाः:
Karta
TypeAdjective
Rootत्रिदश-उपम
FormMasculine, Nominative, Plural
Speaker
यम उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes