Shloka 49
Duryodhana’s Śaraṇāgati and the Pāṇḍavas’ Resolve
Gandharva Encounter
Devanagari script
सावित्र्या सह सर्वास्ता: पार्वत्या यान्ति पृष्ठतः । तत्र विद्यागणा: सर्वे ये केचित् कविभि: कृता:,गौरी, विद्या, गान्धारी, केशिनी, मित्रा और सावित्री--ये सब पार्वतीदेवीके पीछे-पीछे चल रही थीं। विद्वानोंद्वारा प्रकाशित सम्पूर्ण विद्याएँ भी उन्हींके साथ थीं
Translation
सावित्रीसह गौरी, विद्या, गांधारी, केशिनी, मित्रा—या सर्व पार्वतीदेवीच्या मागोमाग चालल्या होत्या. कवी-विद्वानांनी प्रकट केलेल्या सर्व विद्यागणही त्यांच्याबरोबरच होत्या.
Word by Word
सावित्र्याwith Savitri
सावित्र्या:
Karana
TypeNoun
Rootसावित्री
FormFeminine, Instrumental, Singular
सहtogether with
सह:
Karana
TypeIndeclinable
Rootसह
सर्वाःall
सर्वाः:
Karta
TypeAdjective
Rootसर्व
FormFeminine, Nominative, Plural
ताःthose (women)
ताः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormFeminine, Nominative, Plural
पार्वत्याwith Parvati
पार्वत्या:
Karana
TypeNoun
Rootपार्वती
FormFeminine, Instrumental, Singular
यान्तिgo, proceed
यान्ति:
Karta
TypeVerb
Rootया (याति)
FormPresent, Third, Plural, Parasmaipada
पृष्ठतःfrom behind, behind
पृष्ठतः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootपृष्ठतस्
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
विद्यागणाःgroups/hosts of sciences (personified knowledges)
विद्यागणाः:
Karta
TypeNoun
Rootविद्यागण
FormMasculine, Nominative, Plural
सर्वेall
सर्वे:
Karta
TypeAdjective
Rootसर्व
FormMasculine, Nominative, Plural
येwho/which
ये:
Karta
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine, Nominative, Plural
केचित्some, any
केचित्:
Karta
TypePronoun
Rootकिम् + चित्
FormMasculine, Nominative, Plural
कविभिःby poets/sages
कविभिः:
Karana
TypeNoun
Rootकवि
FormMasculine, Instrumental, Plural
कृताःmade, composed
कृताः:
Karta
TypeVerb
Rootकृ (कृत)
FormMasculine, Nominative, Plural, Past passive participle
Speaker
मार्कण्डेय उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Cross References
Meter (Chandas)
Sandhi Notes