Shloka 14

भीष्मस्य जलप्रार्थना — अर्जुनस्य पर्जन्यास्त्रप्रयोगः — दुर्योधनं प्रति सन्ध्युपदेशः

Bhīṣma’s request for water; Arjuna’s Parjanya-astra; counsel to Duryodhana on reconciliation

Devanagari script

ततः क्रुद्धो महाराज भीमसेन: प्रतापवान्‌ । गौतमं ताडयामास शरैरबहुभिराहवे,महाराज! तदनन्तर क्रोधमें भरे हुए प्रतापी भीमसेनने रणक्षेत्रमें कृपाचार्यको अनेक बाणोंद्वारा घायल किया

Transliteration

tataḥ kruddho mahārāja bhīmasenaḥ pratāpavān | gautamaṃ tāḍayāmāsa śarair bahubhir āhave ||

Translation

महाराज, त्यानंतर क्रोधाने पेटलेल्या प्रतापी भीमसेनाने रणांगणात गौतमावर अनेक बाणांचा वर्षाव केला.

Word by Word

• ततः: thereafter
• ततः: Adhikarana
• Type: Indeclinable
• Root: ततः
• Form: Avyaya (ablatival adverb: 'from that/thereafter')

• क्रुद्धः: angry
• क्रुद्धः: Karta
• Type: Adjective
• Root: क्रुध् (क्त)
• Form: Masculine, nominative, singular

• महाराज: O great king
• Type: Noun
• Root: महाराज
• Form: Masculine, vocative, singular

• भीमसेनः: Bhimasena
• भीमसेनः: Karta
• Type: Noun
• Root: भीमसेन
• Form: Masculine, nominative, singular

• प्रतापवान्: mighty/valorous
• प्रतापवान्: Karta
• Type: Adjective
• Root: प्रतापवत्
• Form: Masculine, nominative, singular

• गौतमम्: Gautama (Kripa)
• गौतमम्: Karma
• Type: Noun
• Root: गौतम
• Form: Masculine, accusative, singular

• ताडयामास: struck/smit
• Type: Verb
• Root: ताड्
• Form: Periphrastic perfect (लिट्), 3rd person, singular, Parasmaipada

• शरैः: with arrows
• शरैः: Karana
• Type: Noun
• Root: शर
• Form: Masculine, instrumental, plural

• बहुभिः: many
• बहुभिः: Karana
• Type: Adjective
• Root: बहु
• Form: Masculine, instrumental, plural

• आहवे: in battle
• आहवे: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: आहव
• Form: Masculine, locative, singular

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

• Sañjaya
• Dhṛtarāṣṭra
• Bhīmasena (Bhīma)
• Gautama (Kṛpācārya)
• arrows (śara)