Shloka 25
भीष्मपर्व — अध्याय ११०: पार्थभीमयोः प्रहारः तथा भीष्माभिमुखं संग्रामविस्तारः
Arjuna and Bhima’s pressure; escalation toward Bhishma
Devanagari script
एवं श्रुत्वा वचस्तस्य कारुण्याद् बहुविस्तरम् । प्रत्युवाच तत: कृष्ण: सान्त्वयानो युधिष्ठिरम्,करुणासे प्रेरित होकर कहे हुए युधिष्ठिरके ये विस्तृत वचन सुनकर श्रीकृष्णने युधिष्ठिरको सान्त्वना देते हुए कहा
Transliteration
evaṁ śrutvā vacas tasya kāruṇyād bahuvistaram | pratyuvāca tataḥ kṛṣṇaḥ sāntvayāno yudhiṣṭhiram ||
Translation
करुणेने प्रेरित होऊन युधिष्ठिराने विस्ताराने उच्चारलेली ही वचने ऐकून श्रीकृष्णांनी युधिष्ठिराला धीर देत उत्तर दिले।
Word by Word
एवम्thus
एवम्:
TypeIndeclinable
Rootएवम्
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
TypeVerb
Rootश्रु
Formक्त्वा (absolutive/gerund), parasmaipada (usage-neutral)
वचःspeech, words
वचः:
Karma
TypeNoun
Rootवचस्
Formneuter, accusative, singular
तस्यof him (i.e., of Yudhiṣṭhira)
तस्य:
TypePronoun
Rootतद्
Formmasculine/neuter, genitive, singular
कारुण्यात्out of compassion
कारुण्यात्:
Apadana
TypeNoun
Rootकारुण्य
Formneuter, ablative, singular
बहु-विस्तरम्very extensive, at great length
बहु-विस्तरम्:
TypeAdjective
Rootबहु + विस्तर
Formneuter, accusative, singular
प्रत्युवाचreplied, answered
प्रत्युवाच:
TypeVerb
Rootप्रति + वच्
Formलिट् (perfect), past (perfect), 3rd, singular, parasmaipada
ततःthen, thereafter
ततः:
TypeIndeclinable
Rootततः
कृष्णःKṛṣṇa
कृष्णः:
Karta
TypeNoun
Rootकृष्ण
Formmasculine, nominative, singular
सान्त्वयन्comforting, consoling
सान्त्वयन्:
TypeVerb
Rootसान्त्वय
Formशतृ (present active participle), masculine, nominative, singular
युधिष्ठिरम्Yudhiṣṭhira
युधिष्ठिरम्:
Karma
TypeNoun
Rootयुधिष्ठिर
Formmasculine, accusative, singular
Speaker
संजय उवाच
Characters & Entities
S
SañjayaK
KṛṣṇaY
YudhiṣṭhiraVerse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes