Shloka 2
प्राग्ज्योतिषे वज्रदत्त-धनंजय-समागमः
Vajradatta Confronts Dhanaṃjaya at Prāgjyotiṣa
ते समाज्ञाय सम्प्राप्तं यज्ञियं तुरगोत्तमम् । विषयान्तं ततो वीरा दंशिता: पर्यवारयन्,'पाण्डवोंका यज्ञसम्बन्धी उत्तम अश्व हमारे राज्यकी सीमामें आ पहुँचा है” यह जानकर त्रिगर्तीीर कवच आदिसे सुसज्जित हो पीठपर तरकस बाँधे सजे-सजाये अच्छे घोड़ोंसे जुते हुए रथपर बैठकर निकले और उस अश्वको उन्होंने चारों ओरसे घेर लिया। राजन! घोड़ेको घेरकर वे उसे पकड़नेका उद्योग करने लगे
te samājñāya samprāptaṃ yajñiyaṃ turagottamam | viṣayāntaṃ tato vīrā daṃśitāḥ paryavārayan ||
“यज्ञसंबंधी उत्तम अश्व आपल्या सीमेत आला आहे”—हे कळताच ते वीर कवचधारी होऊन त्याला चहूबाजूंनी घेरू लागले आणि पकडण्याचा उद्योग करू लागले.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
A consecrated act like the Aśvamedha is not merely ritual; it asserts lawful sovereignty. To obstruct or seize the sacrificial horse is to contest that claim, turning a religious procession into a dharma-laden political and ethical confrontation.
The sacrificial horse reaches the border of another territory. Local warriors, fully armed, surround it and begin efforts to capture it—an action that signals resistance to the Aśvamedha and invites a challenge from the rite’s protectors.