Shloka 24
Bhaṅgāśvanopākhyāna — On comparative affection in strī–puruṣa union (भङ्गाश्वनोपाख्यानम्)
तापसेनास्य पुत्राणामाश्रमेष्वभवच्छतम् । अथ सा<55दाय तानू् सर्वान् पूर्वपुत्रानभाषत
tāpasenāsya putrāṇām āśrameṣv abhavac chatam | atha sā ādāya tān sarvān pūrvaputrān abhāṣata |
भीष्म म्हणाले— त्या तपस्व्याच्या आश्रमात तिला शंभर पुत्र झाले. मग राणी त्या सर्वांना घेऊन आपल्या पूर्वीच्या पुत्रांकडे गेली आणि म्हणाली— “पुत्रांनो! मी पुरुषरूपात असताना तुम्ही माझे शंभर पुत्र होता; आणि आता मी स्त्रीरूपात आले असता हे माझे शंभर पुत्र आहेत. तुम्ही सर्वांनी एकत्र येऊन भ्रातृभावाने हे राज्य भोगा व सांभाळा.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse promotes dharmic governance through unity: even when lineage is complex, rightful rule should be maintained by mutual recognition and fraternal cooperation rather than rivalry.
A queen, after bearing a hundred sons in an ascetic’s hermitage, gathers them and speaks to her earlier-born sons, urging both sets of sons to live as brothers and jointly enjoy/administrate the kingdom.