Dāna-dharma: Types of Charity, Worthy Recipients, Vrata-Timings, and Śiva–Viṣṇu Propitiation
अपूपं च हिरण्यं च गामश्वं पृथिवीं तिलान् / अविद्वान् प्रतिगृह्णानो भस्मी भवति काष्ठवत्
apūpaṃ ca hiraṇyaṃ ca gāmaśvaṃ pṛthivīṃ tilān / avidvān pratigṛhṇāno bhasmī bhavati kāṣṭhavat
जो अविद्वान व अयोग्य मनुष्य अपूप, सुवर्ण, गाय-घोडे, जमीन किंवा तीळ यांचे दान स्वीकारतो, तो लाकडासारखा भस्म होऊन नष्ट होतो।
Lord Kurma (Vishnu) instructing on dharma (dāna and adhikāra)
Primary Rasa: bhayanaka
Secondary Rasa: raudra
Indirectly: it stresses inner qualification and purity over mere external acquisition—without discernment (vidyā), one’s conduct binds and destroys, whereas knowledge and fitness support liberation-oriented living.
The verse points to yama-like discipline—restraint and purity in livelihood and acceptance (aparigraha/ethical non-grasping). In Kurma Purana’s yogic ethos, such ethical clarity is a foundation for higher practice and mantra-japa/meditation.
By presenting dharma as a shared, universal discipline taught by Lord Kurma: ethical purification and eligibility (adhikāra) are prerequisites valued across Shaiva-Pashupata and Vaishnava paths, reflecting the Purana’s integrative stance.