Shloka 84
Cintāmaṇi-gṛha Antara-kathana (Account of the Inner Chambers of the Cintāmaṇi Palace) — Lalitopākhyāna Context
Devanagari script
अपाङ्गरिङ्खत्करुणानिर्झरीतर्पिताखिला / भासते सा भगवती पापघ्नी ललितांबिका
Transliteration
apāṅgariṅkhatkaruṇānirjharītarpitākhilā / bhāsate sā bhagavatī pāpaghnī lalitāṃbikā
Translation
तिच्या अपांग-कटाक्षातून वाहणाऱ्या करुणेच्या झऱ्याने सर्वजण तृप्त होतात; ती भगवती ललितांबिका पापांचा नाश करणारी म्हणून तेजस्वी भासते।
Word by Word
apāṅga-riṅkhat-karuṇā-nirjharī-tarpita-akhilāshe who, with a roving sidelong glance like a stream of compassion, satisfies all
apāṅga-riṅkhat-karuṇā-nirjharī-tarpita-akhilā:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootapāṅga (प्रातिपदिक) + √riṅkh (धातु)→riṅkhat (कृदन्त) + karuṇā (प्रातिपदिक) + nirjharī (प्रातिपदिक) + √tṛp (धातु)→tarpita (कृदन्त) + akhila (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā, Ekavacana; बहुव्रीहिः—यस्याः अपाङ्गः रिङ्खन् (चञ्चलः), करुणानिर्झरीवद् सर्वान् तर्पयति, सा अखिलान् तर्पिता (सन्तोषितवती)
bhāsateshines/appears
bhāsate:
Kriyā (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Root√bhās (धातु)
FormLaṭ-lakāra (Present), Prathama-puruṣa (3rd person), Ekavacana; Ātmanepada
sāshe
sā:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā, Ekavacana; sarvanāma (pronoun)
bhagavatīthe Blessed Goddess
bhagavatī:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootbhagavat (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā, Ekavacana
pāpa-ghnīdestroyer of sin
pāpa-ghnī:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootpāpa (प्रातिपदिक) + √han (धातु)→ghnī (कृदन्त/स्त्री)
FormStrīliṅga, Prathamā, Ekavacana; उपपद-तत्पुरुषः—पापं हन्ति इति
lalitā-ambikāLalitā, the Mother Goddess
lalitā-ambikā:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootlalitā (प्रातिपदिक) + ambikā (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā, Ekavacana; कर्मधारयः—ललिता या अम्बिका