Shloka 87
Ṣoḍaśāvaraṇa-cakre Rudrāṇāṃ Nāma-sthāna-nirdeśa
Rudras in the Sixteen-Enclosure Chakra
Devanagari script
एका पङ्क्तिः सहस्रैस्तु स्तम्भस्तियक्प्रवर्तते / तादृशाः पङ्क्तयो बह्व्यः स्तम्भानां तु चतुर्दिशम्
Transliteration
ekā paṅktiḥ sahasraistu stambhastiyakpravartate / tādṛśāḥ paṅktayo bahvyaḥ stambhānāṃ tu caturdiśam
Translation
एका रांगेत सहस्र स्तंभ आडवे पसरले आहेत; अशा अनेक रांगा चारही दिशांना स्तंभांची रचना करीत आहेत।
Word by Word
एकाone/single
एका:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootएक (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; विशेषणम् (qualifying paṅktiḥ)
पङ्क्तिःrow/line
पङ्क्तिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपङ्क्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; कर्ता (subject)
सहस्रैःby thousands
सहस्रैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootसहस्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचन; करण (instrumental of measure: ‘by thousands/with thousands’)
तुindeed/but
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण/विरोधसूचक
स्तम्भःpillar
स्तम्भः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootस्तम्भ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; कर्ता (subject)
तिर्यक्horizontally
तिर्यक्:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतिर्यक् (अव्यय/विशेषण-प्रातिपदिक)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb: ‘horizontally/across’)
प्रवर्ततेextends/continues
प्रवर्तते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र+वृत् (धातु)
Formलट्-लकार (present); प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; ‘extends/continues’
तादृशाःsuch
तादृशाः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootतादृश (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; विशेषणम् (qualifying paṅktayaḥ)
पङ्क्तयःrows/lines
पङ्क्तयः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपङ्क्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; कर्ता (subject)
बह्व्यःmany
बह्व्यः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootबहु (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; विशेषणम् (qualifying paṅktayaḥ)
स्तम्भानाम्of pillars
स्तम्भानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootस्तम्भ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी (6th/षष्ठी), बहुवचन; सम्बन्ध (genitive: ‘of pillars’)
तुindeed/but
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण/विरोधसूचक
चतुर्-दिशम्in the four directions
चतुर्-दिशम्:
Dik/Desha-adhikarana (दिक्/देश)
TypeNoun
Rootचतुर् (प्रातिपदिक) + दिश् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; दिग्वाचक-समासः (dvigu: ‘four directions’); क्रियाविशेषणार्थे (accusative of extent/direction: ‘in all four directions’)