Shloka 57
Viśukra–Viṣaṅga-vadha (The Slaying of Viśukra and Viṣaṅga) — Lalitopākhyāna
Devanagari script
धनुर्ज्यातलटङ्कारहुङ्कारैरतिभीषणः / तूणीरवदनात्कृष्टधनुर्वरविनिः सृतैः / विमुक्तैर्विशिशैर्भीमैराहवे प्राणहारिभिः
Transliteration
dhanurjyātalaṭaṅkārahuṅkārairatibhīṣaṇaḥ / tūṇīravadanātkṛṣṭadhanurvaraviniḥ sṛtaiḥ / vimuktairviśiśairbhīmairāhave prāṇahāribhiḥ
Translation
धनुष्याच्या प्रत्यंचेच्या टंकार व हुंकारांनी रण अतिभीषण झाले. तूणीराच्या मुखातून काढून श्रेष्ठ धनुष्यांतून सोडलेले भयंकर बाण युद्धात प्राणहर ठरले.
Word by Word
धनुः-ज्या-तलटङ्कार-हुङ्कारैःby the twangs of bowstrings and the war-cries
धनुः-ज्या-तलटङ्कार-हुङ्कारैः:
करण (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootधनुस् (प्रातिपदिक) + ज्या (प्रातिपदिक) + तलटङ्कार (प्रातिपदिक) + हुङ्कार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचन; समासः समाहार/इतरेतर-द्वन्द्वः (धनुर्ज्यायाः तलटङ्काराः च हुङ्काराः च)
अति-भीषणःextremely terrible
अति-भीषणः:
विशेषण (Adjectival qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअति (अव्यय) + भीषण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; कर्मधारयः (अत्यन्तं भीषणः)
तूणीर-वदनात्from the mouth/opening of the quiver
तूणीर-वदनात्:
अपादान (Ablative source/अपादान)
TypeNoun
Rootतूणीर (प्रातिपदिक) + वदन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th/पञ्चमी), एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (तूणीरस्य वदनम्)
कृष्ट-धनुः-वर-विनिःसृतैः(with arrows) shot forth by the excellent drawn bow
कृष्ट-धनुः-वर-विनिःसृतैः:
विशेषण (Adjectival qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootकृष् (धातु) → कृष्ट (कृदन्त) + धनुस् (प्रातिपदिक) + वर (प्रातिपदिक) + वि + नि + सृ (धातु) → विनिःसृत (कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त कृदन्तद्वयसमासः—(कृष्टं धनुः यस्य/येन) तथा (वरैः विनिःसृतैः) इति; (बाणैः) विशेषणम्
विमुक्तैःreleased
विमुक्तैः:
विशेषण (Adjectival qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवि + मुच् (धातु) → विमुक्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त (PPP), पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचन; (बाणैः) विशेषणम्
विशिखैःwith arrows
विशिखैः:
करण (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootविशिख (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचन
भीमैःfearsome
भीमैः:
विशेषण (Adjectival qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootभीम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचन; (विशिखैः) विशेषणम्
आहवेin battle
आहवे:
अधिकरण (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootआहव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन
प्राण-हारिभिःlife-stealing
प्राण-हारिभिः:
विशेषण (Adjectival qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्राण (प्रातिपदिक) + हारिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचन; समासः तत्पुरुषः (प्राणान् हरन्ति ये)