Shloka 10
Gaṇanātha-Parākrama (Episode of Gaṇeśa’s Martial Exploit) — Lalitopākhyāna Battle Continuation
Devanagari script
यौवराज्यप्रभाचिह्नच्छत्रचामरशोभितः / आरूढवारणः प्राप विशुक्रो युद्धमेदिनीम्
Transliteration
yauvarājyaprabhācihnacchatracāmaraśobhitaḥ / ārūḍhavāraṇaḥ prāpa viśukro yuddhamedinīm
Translation
युवराज्याच्या तेजचिन्हांनी, छत्र-चामरांनी शोभित; हत्तीवर आरूढ विशुक्र युद्धभूमीवर पोहोचला।
Word by Word
यौवराज्य-प्रभा-चिह्न-छत्र-चामर-शोभितःadorned with royal insignia (parasol, chowries)
यौवराज्य-प्रभा-चिह्न-छत्र-चामर-शोभितः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootयौवराज्य (प्रातिपदिक) + प्रभा (प्रातिपदिक) + चिह्न (प्रातिपदिक) + छत्र (प्रातिपदिक) + चामर (प्रातिपदिक) + शोभित (कृदन्त; शुभ्/शोभ् धातु, क्त)
Formप्रथमा एकवचन, पुल्लिङ्ग; बहुपद-तत्पुरुषः (यौवराज्यस्य प्रभा-चिह्नानि छत्र-चामराणि तैः शोभितः) = ‘adorned with parasols and yak-tail fans as insignia of heir-apparency’
आरूढ-वारणःmounted on an elephant
आरूढ-वारणः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootआरूढ (कृदन्त; आ+रुह् धातु) + वारण (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा एकवचन, पुल्लिङ्ग; कर्मधारयः (आरूढः वारणं यः) = ‘one mounted on an elephant’
प्रापreached
प्राप:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र+आप् (धातु)
Formलिट् (परस्मैपद) 3पुरुष एकवचन; परोक्षभूत/परफेक्ट (Perfect, 3rd singular)
विशुक्रःViśukra
विशुक्रः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootविशुक्र (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा एकवचन, पुल्लिङ्ग (Nominative singular)
युद्ध-मेदिनीम्the battlefield
युद्ध-मेदिनीम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootयुद्ध (प्रातिपदिक) + मेदिनी (प्रातिपदिक)
Formद्वितीया एकवचन, स्त्रीलिङ्ग; तत्पुरुषः (युद्धस्य मेदिनी) = ‘battlefield/ground of battle’