Shloka 69
भण्डपुत्रशोकः (Bhaṇḍa’s Lament for His Sons) — Lalitopākhyāna Episode
Devanagari script
जपापटलपाटल्यो बालचन्द्रवपुर्धरः / बीजपूरगदामिक्षुचापं शूलं सुदर्शनम्
Transliteration
japāpaṭalapāṭalyo bālacandravapurdharaḥ / bījapūragadāmikṣucāpaṃ śūlaṃ sudarśanam
Translation
जपापुष्पाच्या पाकळीसारखा अरुणवर्ण, बालचंद्रासारखे वपु धारण करणारा तो बीजपूर, गदा, ऊसधनुष्य, शूल व सुदर्शन धरीत होता।
Word by Word
जपा-पटल-पाटल्यःpink like a layer of hibiscus
जपा-पटल-पाटल्यः:
कर्ता-विशेषण (कर्तृ-विशेषण)
TypeAdjective
Rootजपा (प्रातिपदिक) + पटल (प्रातिपदिक) + पाटल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; तत्पुरुष-समास; बहुवचन-आभासः (पाटल्यः इति वर्णविशेषण-प्रयोगः): 'जपापटलवत् पाटलः' (pink like a layer of hibiscus)
बाल-चन्द्र-वपुः-धरःhaving a body like the young moon
बाल-चन्द्र-वपुः-धरः:
कर्ता-विशेषण (कर्तृ-विशेषण)
TypeAdjective
Rootबाल (प्रातिपदिक) + चन्द्र (प्रातिपदिक) + वपुस् (प्रातिपदिक) + धर (कृदन्त; √धृ (धातु) अच्/ण्वुल्-भाव)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; बहुव्रीहि: 'बालचन्द्रवत् वपुः धारयति' / 'बालचन्द्रसदृशं वपुः यस्य'
बीजपूर-गदा-आम्-इक्षु-चापम्(bearing) citron, mace, mango, and sugarcane-bow
बीजपूर-गदा-आम्-इक्षु-चापम्:
कर्म (कर्म)
TypeNoun
Rootबीजपूर (प्रातिपदिक) + गदा (प्रातिपदिक) + आम् (प्रातिपदिक; mango) + इक्षु (प्रातिपदिक) + चाप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; समाहार-द्वन्द्व (collective dvandva): (a citron, a mace, a mango, and a sugarcane-bow) as a set
शूलम्trident/spear
शूलम्:
कर्म (कर्म)
TypeNoun
Rootशूल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
सुदर्शनम्Sudarśana (discus)
सुदर्शनम्:
कर्म (कर्म)
TypeNoun
Rootसुदर्शन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेष-नाम (proper name)