Shloka 19
बलाहकादिसप्तसेनानायकप्रेषणम् (Dispatch of the Seven Commanders beginning with Balāhaka) / Lalitopākhyāna War Continuation
Devanagari script
ते पतन्तो रणतलमुच्चलच्छत्रपाणयः / शक्तिसेनामभिमुखं सक्रोधमभिदुद्रुवुः
Transliteration
te patanto raṇatalamuccalacchatrapāṇayaḥ / śaktisenāmabhimukhaṃ sakrodhamabhidudruvuḥ
Translation
ते रणांगणावर झेपावले; उंच उचललेले छत्र हातात घेऊन, क्रोधाने शक्तिसेनेसमोर धावून गेले.
Word by Word
तेthey
ते:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; सर्वनाम
पतन्तःfalling / swooping down
पतन्तः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Root√पत् (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमानकृदन्त (Present active participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
रण-तलम्the battlefield ground
रण-तलम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootरण (प्रातिपदिक) + तल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; तत्पुरुष-समासः (रणस्य तलम्)
उच्चलत्-छत्र-पाणयःwhose hands held raised umbrellas
उच्चलत्-छत्र-पाणयः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootउच्चलत् (कृदन्त, √चल्) + छत्र (प्रातिपदिक) + पाणि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; बहुव्रीहि-समासः (उच्चलत् छत्रं पाणौ येषां ते)
शक्ति-सेनाम्the Śakti-senā (army named Śakti)
शक्ति-सेनाम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootशक्ति (प्रातिपदिक) + सेना (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; तत्पुरुष-समासः (शक्तेः सेना/शक्तिनाम्नी सेना)
अभिमुखम्towards / facing
अभिमुखम्:
Deśa/Diś (देश/दिश्)
TypeIndeclinable
Rootअभिमुख (प्रातिपदिक)
Formक्रियाविशेषण-अव्यय (adverb: ‘towards, facing’)
स-क्रोधम्angrily / with wrath
स-क्रोधम्:
Bhāva (भाव)
TypeIndeclinable
Rootस (अव्यय ‘with’) + क्रोध (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव-समासः; क्रियाविशेषणम् (with anger)
अभिदुद्रुवुःthey rushed at
अभिदुद्रुवुः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√द्रु (धातु)
Formलिट् (Perfect/परोक्शभूत), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; उपसर्गः अभि-; परस्मैपदम्