Shloka 15
Bhaṇḍāsurāhaṅkāra
The Mustering of the Daitya Forces and the Roar of War
Devanagari script
परिकल्पितहस्ताग्रा वर्मिता दैत्यकोटयः / अश्वारोहा गजारोहा गर्दभारोहिणः परे
Transliteration
parikalpitahastāgrā varmitā daityakoṭayaḥ / aśvārohā gajārohā gardabhārohiṇaḥ pare
Translation
हातांच्या अग्रभागी शस्त्रे सजवून, कवचधारी दैत्यांच्या कोट्यवधी सेना होत्या; काही अश्वारूढ, काही गजारूढ, तर काही इतर गर्दभारूढ होते.
Word by Word
परिकल्पितहस्ताग्राःwhose hands were prepared/armed at the tips
परिकल्पितहस्ताग्राः:
कर्तृ/विशेष्य (Subject-qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootपरि + कल्पित (कृदन्त, √कॢप्/कल्प्) + हस्त + अग्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; बहुव्रीहिः—'परिकल्पितं हस्ताग्रं येषाम्' (whose hand-tips are prepared/arranged)
वर्मिताःarmoured
वर्मिताः:
कर्तृ/विशेष्य (Subject-qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootवर्मित (कृदन्त, √वर्म्/वृ 'to cover/armour' denom.)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle)
दैत्यकोटयःcrores of demons
दैत्यकोटयः:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदैत्य + कोटि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (दैत्यानां कोटयः)
अश्वारोहाःhorse-riders
अश्वारोहाः:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअश्व + आरोह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; समासः तत्पुरुषः (अश्वम् आरोहति/अश्वस्य आरोहः)
गजारोहाःelephant-riders
गजारोहाः:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगज + आरोह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; समासः तत्पुरुषः
गर्दभारोहिणःdonkey-riders
गर्दभारोहिणः:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगर्दभ + आरोहिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; समासः तत्पुरुषः; 'आरोहिन्' = rider (agent noun)
परेothers
परे:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; 'परे' = 'others'