Shloka 74
Śūnyaka-nagara Utpāta-varṇanam (Portents in the City of Śūnyaka) — Lalitāyāḥ Yātrā-śravaṇāt Bhaṇḍāsura-purālaye Kṣobhaḥ
Devanagari script
अथ वा तां पुरस्कृत्य यद्यागच्छन्ति नाकिनः / यथा महोरगाः सिद्धाः साध्या वा युद्धदुर्मदाः
Transliteration
atha vā tāṃ puraskṛtya yadyāgacchanti nākinaḥ / yathā mahoragāḥ siddhāḥ sādhyā vā yuddhadurmadāḥ
Translation
किंवा तिला पुढे करून जर देवगण येऊ लागले, तर जसे महासर्प, सिद्ध व साध्य युद्धोन्मत्त होऊन येतात तसे।
Word by Word
अथthen/now
अथ:
Sambandha (सम्बन्ध/वाक्यसम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रम/आरम्भसूचक (particle: then/now)
वाor
वा:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formअव्यय; विकल्पार्थक निपात (disjunctive particle: or)
ताम्her/that (fem.)
ताम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; सर्वनाम (pronoun)
पुरस्कृत्यhaving put (her) in front
पुरस्कृत्य:
Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुरस् + कृ (धातु) (कृदन्त)
Formक्त्वान्त अव्यय (absolutive/gerund); ‘पुरस्कृत्य’ = पुरतः कृत्वा (having placed in front)
यदिif
यदि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formअव्यय; शर्तसूचक (conditional conjunction: if)
आगच्छन्तिthey come/approach
आगच्छन्ति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootआ + गम् (धातु)
Formलट्-लकार (Present); प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
नाकिनःcelestials/gods
नाकिनः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootनाकिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
यथाas/just as
यथा:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formअव्यय; उपमान/प्रकारवाचक (as/just as)
महोरगाःgreat serpents
महोरगाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमहा + उरग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; कर्मधारय-समास (महान् उरगः)
सिद्धाःSiddhas (perfected beings)
सिद्धाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसिद्ध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
साध्याःSādhyas (a class of gods)
साध्याः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसाध्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
वाor
वा:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formअव्यय; विकल्पार्थक निपात (or)
युद्धदुर्मदाःarrogant in battle
युद्धदुर्मदाः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootयुद्ध + दुर्मद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; तत्पुरुष-समास (युद्धे दुर्मदाः = battle-maddened)