Shloka 94
Lokakalpanā / The Ordering of the Worlds
Cosmogony and Earth’s Retrieval
Devanagari script
एतदेवं च नैवं च न चोभे नानुभे तथा / कर्म स्वविषयं प्राहुः सत्त्वस्थाः समदर्शिनः
Transliteration
etadevaṃ ca naivaṃ ca na cobhe nānubhe tathā / karma svaviṣayaṃ prāhuḥ sattvasthāḥ samadarśinaḥ
Translation
हे असेही आहे आणि तसे नाहीही; ना दोन्ही, ना दोन्ही नाही—असेही; सत्त्वस्थ समदर्शी म्हणतात की कर्म आपल्याच विषयात फलित होते।
Word by Word
एतत्this
एतत्:
कर्म (Karma/Object; as item in list)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम
एवम्thus, in this way
एवम्:
क्रियाविशेषण (Adverbial modifier)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्यय (manner adverb)
चand
च:
समुच्चय (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपात (conjunction)
नnot
न:
निषेध (Negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-निपात (negation particle)
एवम्thus
एवम्:
क्रियाविशेषण (Adverbial modifier)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्यय (manner adverb)
चand
च:
समुच्चय (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपात (conjunction)
नnot
न:
निषेध (Negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-निपात (negation particle)
चand
च:
समुच्चय (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपात (conjunction)
उभेboth
उभे:
कर्म (Karma/Object; as item in list)
TypeNoun
Rootउभ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, द्विवचन; सर्वनाम-सदृश (both)
नnot
न:
निषेध (Negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-निपात (negation particle)
अनुभेneither (of the two)
अनुभे:
कर्म (Karma/Object; as item in list)
TypeNoun
Rootअनुभ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, द्विवचन; ‘neither of the two’ (अनुभे)
तथाlikewise, so
तथा:
क्रियाविशेषण (Adverbial modifier)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formप्रकार/समुच्चयवाचक-अव्यय (adverb: likewise/so)
कर्मaction (karma)
कर्म:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootकर्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (Accusative), एकवचन
स्वविषयम्having its own domain/object
स्वविषयम्:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootस्व + विषय (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (genitive determinative: ‘one’s own’ + ‘object/sphere’), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् कर्म
प्राहुःthey said/declare
प्राहुः:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootप्र√अह् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, बहुवचन, परस्मैपद
सत्त्वस्थाःestablished in sattva
सत्त्वस्थाः:
कर्ता (Karta/Subject; qualifier)
TypeAdjective
Rootसत्त्व + स्थ (प्रातिपदिक)
Formसप्तमी-तत्पुरुष (locative determinative: ‘in sattva’ + ‘standing’), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषणम् (प्राहुः-कर्तृणाम्)
समदर्शिनःequal-seeing ones, impartial seers
समदर्शिनः:
कर्ता (Karta/Subject; qualifier)
TypeNoun
Rootसम + दर्शिन् (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय/तत्पुरुष-भाव (सम ‘equal’ + दर्शिन् ‘seer’), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्तृपद-विशेषणम्