Shloka 26
व्यासशिष्योत्पत्तिवर्णन (Origins/Enumeration of Vyāsa’s Disciplic Succession) — Chapter on Vedic Transmission Lineages
Devanagari script
अश्वरूपाय दत्तानि ततस्ते वाजिनो ऽमवन् / ब्रह्महत्या तु यैश्चीर्णा चरणाच्चरकाः स्मृताः
Transliteration
aśvarūpāya dattāni tataste vājino 'mavan / brahmahatyā tu yaiścīrṇā caraṇāccarakāḥ smṛtāḥ
Translation
अश्वरूपाला दिल्यामुळे ते वाजिन (शाखा/पाठ) वाचले. आणि ज्यांनी ब्रह्महत्येचे प्रायश्चित्त केले, ते चरणापासून ‘चरक’ म्हणून स्मरणात आहेत.
Word by Word
अश्वरूपायto Aśvarūpa
अश्वरूपाय:
सम्प्रदान (Recipient)
TypeNoun
Rootअश्वरूप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; चतुर्थी; एकवचन
दत्तानिgiven
दत्तानि:
कर्म/विधेय (Predicate; 'were given')
TypeVerb
Root√दा (धातु)
Formक्त (Past Passive Participle); नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया; बहुवचन (given)
ततःthen
ततः:
सम्बन्ध (Temporal)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रमवाचक
तेthey
ते:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; बहुवचन
वाजिनःhorses
वाजिनः:
कर्ता (Karta; apposition to ते)
TypeNoun
Rootवाजिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; बहुवचन
अमवन्went, moved
अमवन्:
क्रिया (Main action)
TypeVerb
Root√अम् (धातु)
Formलङ् (Imperfect/Past); परस्मैपद; प्रथमपुरुष; बहुवचन (they went/they moved)
ब्रह्महत्याbrahmin-slaying (sin)
ब्रह्महत्या:
कर्म (Karma/Object; of चीर्णा)
TypeNoun
Rootब्रह्महत्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (ब्रह्मणः हत्या = killing of a brahmin)
तुbut, indeed
तु:
सम्बन्ध (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle; but/indeed)
यैःby whom
यैः:
कर्ता (Karta; agent in passive)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया; बहुवचन; सम्बन्धवाचक (relative)
चीर्णाcommitted, practised
चीर्णा:
विधेय (Predicate; with ब्रह्महत्या)
TypeVerb
Root√चर् (धातु)
Formक्त (Past Passive Participle); स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन; कर्मणि (practised/committed)
चरणात्from the school/recension (caraṇa)
चरणात्:
अपादान (Apādāna/Source; 'from a branch/recension')
TypeNoun
Rootचरण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; पञ्चमी (5th/Ablative); एकवचन
चरकाःCarakas
चरकाः:
कर्ता/विधेय (Subject; of स्मृताः)
TypeNoun
Rootचरक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; बहुवचन
स्मृताःare called/remembered
स्मृताः:
क्रिया (Predicate; passive)
TypeVerb
Root√स्मृ (धातु)
Formक्त (Past Passive Participle); पुंलिङ्ग; प्रथमा; बहुवचन (are remembered/called)