Shloka 151
व्यासशिष्योत्पत्तिवर्णन (Origins/Enumeration of Vyāsa’s Disciplic Succession) — Chapter on Vedic Transmission Lineages
Devanagari script
भविष्यन्ति च यानि स्युर्वर्त्स्यन्ते ऽनागतेष्वपि / पूर्वेण पश्चिमं ज्ञेयं वर्तमानेन चोभयम्
Transliteration
bhaviṣyanti ca yāni syurvartsyante 'nāgateṣvapi / pūrveṇa paścimaṃ jñeyaṃ vartamānena cobhayam
Translation
जे पुढे होणार आहेत ते अनागत युगांतही होतील; पूर्वाच्या आधाराने पश्चिम जाणावे, आणि वर्तमानाने दोन्ही समजावे।
Word by Word
भविष्यन्तिwill be
भविष्यन्ति:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), प्रथमपुरुष, बहुवचन; parasmaipada
चand
च:
सम्बन्ध/वाक्योपपद (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थ
यानिwhich (things)
यानि:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, बहुवचन; relative pronoun
स्युःmay be/should be
स्युः:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, बहुवचन; parasmaipada
वर्त्स्यन्तेwill occur/continue
वर्त्स्यन्ते:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootवृत् (धातु)
Formलृट्-लकार (Future), प्रथमपुरुष, बहुवचन; आत्मनेपद
अनागतेषुin the future (times)
अनागतेषु:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Locative)
TypeNoun
Rootअनागत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, बहुवचन; locative plural
अपिalso
अपि:
सम्बन्ध/वाक्योपपद (Particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थ (also/even)
पूर्वेणby the former (past)
पूर्वेण:
करण (Karaṇa/Instrument)
TypeNoun
Rootपूर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; instrumental singular (used adverbially: 'by/through the former')
पश्चिमम्the latter (future)
पश्चिमम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootपश्चिम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; accusative singular
ज्ञेयम्is to be known
ज्ञेयम्:
विधेय (Predicate/Obligation)
TypeVerb
Rootज्ञा (धातु) + य (कृत्)
Formकृत्य-प्रत्ययान्त (gerundive), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; 'to be known'
वर्तमानेनby the present
वर्तमानेन:
करण (Karaṇa/Instrument)
TypeNoun
Rootवृत् (धातु) + शानच् (कृत्)
Formवर्तमानकाले शानच्-प्रत्ययान्त कृदन्त (present participle, ātmanepada), नपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; instrumental singular; 'by the present (time/state)'
चand
च:
सम्बन्ध/वाक्योपपद (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थ
उभयम्both (past and future)
उभयम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootउभय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; accusative singular