Shloka 33
Yuga-Vibhāga and Kāla-Pramāṇa
Measures of Time and the Four Yugas
Devanagari script
सप्तैव नियुतान्याहुर्वर्षाणां मानुषेण तु / विंशतिश्च सहस्रामि कालः स द्वापरस्य च
Transliteration
saptaiva niyutānyāhurvarṣāṇāṃ mānuṣeṇa tu / viṃśatiśca sahasrāmi kālaḥ sa dvāparasya ca
Translation
मानवी वर्षगणनेनुसार द्वापरयुगाचा काळ सात नियुत आणि वीस सहस्र वर्षे असा सांगितला आहे।
Word by Word
saptaseven
sapta:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsapta (प्रातिपदिक)
Formसंख्यावाचक-विशेषण (numeral adjective), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; 'niyutāni' इति विशेष्येण सह
evaindeed/just
eva:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formनिपात (particle), अव्यय; एवकारः (emphasis)
niyutāniniyutas (a large number)
niyutāni:
Karta (कर्ता/subject)
TypeNoun
Rootniyuta (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; संख्या-विशेष्य (units of niyuta)
āhuḥthey say/declare
āhuḥ:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√ah (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन
varṣāṇāmof years
varṣāṇām:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootvarṣa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/genitive), बहुवचन
mānuṣeṇaby human (measure)
mānuṣeṇa:
Karaṇa (करण/instrument)
TypeAdjective
Rootmānuṣa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/instrumental), एकवचन; 'mānuṣeṇa (mānuṣena) [mānena]'—मानुष-मान (human measure) सूचयति
tubut/indeed
tu:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formनिपात (particle), अव्यय; विरोध/विशेषार्थे
viṃśatiḥtwenty
viṃśatiḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeNoun
Rootviṃśati (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (संख्याशब्द), प्रथमा (1st), एकवचन; 'sahasrāṇi' इति विशेष्येण सह
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/conjunction)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपात (conjunction)
sahasrāṇithousands
sahasrāṇi:
Karta (कर्ता/subject)
TypeNoun
Rootsahasra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
kālaḥtime/duration
kālaḥ:
Karta (कर्ता/subject)
TypeNoun
Rootkāla (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
saḥthat/it
saḥ:
Anvaya (अन्वय/subject-correlative)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; सर्वनाम
dvāparasyaof the Dvāpara (yuga)
dvāparasya:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootdvāpara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/genitive), एकवचन
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/conjunction)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपात (conjunction)