Shloka 71
Amāvasyā-Pitṛtarpaṇa: Purūravas and the Soma-Based Ancestral Offering (अमावस्या-पितृतर्पण / सोमतर्पण-विधि)
Devanagari script
मनुष्यपितरश्चैव तेभ्यो ऽन्ये लौकिकाः स्मृताः / पिता पितामहश्चापि तथा यः प्रपितामहः
Transliteration
manuṣyapitaraścaiva tebhyo 'nye laukikāḥ smṛtāḥ / pitā pitāmahaścāpi tathā yaḥ prapitāmahaḥ
Translation
मनुष्य-पितरही तसेच त्यांच्यापेक्षा भिन्न असे इतर ‘लौकिक’ पितर स्मृत आहेत—म्हणजे पिता, पितामह आणि प्रपितामह।
Word by Word
मनुष्यपितरःhuman Pitṛs
मनुष्यपितरः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootमनुष्य-पितृ (प्रातिपदिक; components: मनुष्य + पितृ)
Formपुंलिङ्ग (M), प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन (Plural); षष्ठी/कर्मधारय-तत्पुरुष (determinative: 'human fathers')
चand
च:
समुच्चय (Coordinator)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
एवindeed
एव:
अवधारण (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-अव्यय (emphasis)
तेभ्यःfrom them
तेभ्यः:
अपादान (Apādāna/Ablative source)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (M)/सर्वनाम, पञ्चमी (5th/Ablative), बहुवचन (Plural)
अन्येothers
अन्ये:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (M), प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन (Plural)
लौकिकाःworldly
लौकिकाः:
विशेषण (Adjective to अन्ये)
TypeAdjective
Rootलौकिक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (M), प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन (Plural)
स्मृताःare considered
स्मृताः:
विधेय (Predicate; passive)
TypeVerb
Rootस्मृत (कृदन्त-प्रातिपदिक; √स्मृ (धातु) + क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त (PPP used predicatively), पुंलिङ्ग (M), प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन (Plural)
पिताfather
पिता:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (M), प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन (Singular)
पितामहःgrandfather
पितामहः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootपिता-मह (प्रातिपदिक; components: पिता + मह)
Formपुंलिङ्ग (M), प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन (Singular); षष्ठी-तत्पुरुष (father's father)
चand
च:
समुच्चय (Coordinator)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
अपिalso
अपि:
निपात (Particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (also/even)
तथाlikewise
तथा:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय (adverb: thus/likewise)
यःwho
यः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (M), प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन (Singular); सम्बन्धबोधक (relative pronoun)
प्रपितामहःgreat-grandfather
प्रपितामहः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootप्र-पिता-मह (प्रातिपदिक; components: प्र + पिता + मह)
Formपुंलिङ्ग (M), प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन (Singular); तत्पुरुष (great-grandfather)