Shloka 103
Viṣṇu-māhātmya-varṇana & Vamśa-prasaṅga
Genealogical Continuation
Devanagari script
अनपानस्य पुत्रस्तु राजा दिविरथः स्मृतः / पुत्रो दिविरथस्यासीद्विद्वान्धर्मरथो नृपः
Transliteration
anapānasya putrastu rājā divirathaḥ smṛtaḥ / putro divirathasyāsīdvidvāndharmaratho nṛpaḥ
Translation
अनपानाचा पुत्र ‘दिविरथ’ नावाचा राजा म्हणून स्मरणात आहे; दिविरथाचा पुत्र विद्वान नृप ‘धर्मरथ’ होता.
Word by Word
अनपानस्यof Anapāna
अनपानस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootअनपान (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
पुत्रःson
पुत्रः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
तुindeed, but
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle), विशेषण/विरोधार्थ (indeed/but)
राजाking
राजा:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; पुत्रस्य विशेषण (apposition)
दिविरथःDiviratha (proper name)
दिविरथः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootदिवि + रथ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; तत्पुरुष (दिवि-रथः—नाम)
स्मृतःis known/called
स्मृतः:
Kriya (क्रिया/Predicative)
TypeVerb
Rootस्मृ (धातु)
Formकर्मणि क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘is called/remembered’
पुत्रःson
पुत्रः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
दिविरथस्यof Diviratha
दिविरथस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootदिविरथ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
आसीत्was
आसीत्:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
विद्वान्learned, wise
विद्वान्:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootविद्वस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (learned)
धर्मरथःDharmaratha (proper name)
धर्मरथः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootधर्म + रथ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुष (धर्म-रथः—नाम)
नृपःking
नृपः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootनृप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; उपपद-विशेषण (apposition)