Shloka 34
Sāttvata–Vṛṣṇi–Andhaka Vamśa
Genealogical Enumeration of the Yādava Clans
Devanagari script
कधाचिन्मृगयां यातः प्रसेनस्तेन भूषितः / स्यमन्तककृते सिंहाद्वधं प्राप सुदारुणम्
Transliteration
kadhācinmṛgayāṃ yātaḥ prasenastena bhūṣitaḥ / syamantakakṛte siṃhādvadhaṃ prāpa sudāruṇam
Translation
एकदा त्या मणीने भूषित झालेला प्रसेन शिकारीस गेला; स्यमंतकाच्या कारणानेच त्याला सिंहाकडून अत्यंत भयंकर मृत्यू आला.
Word by Word
कदाचित्once/sometime
कदाचित्:
Kāla (काल/Time)
TypeIndeclinable
Rootकदाचित् (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb of time)
मृगयाम्hunt/hunting
मृगयाम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootमृगया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
यातःgone
यातः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootया (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकालिक (past participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
प्रसेनःPrasena
प्रसेनः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootप्रसेन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तेनwith that (gem)
तेन:
Karana (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन
भूषितःadorned
भूषितः:
Karta-samānādhikaraṇa (कर्तृसमानााधिकरण/subject complement)
TypeAdjective
Rootभूष् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
स्यमन्तककृतेbecause of Syamantaka/for Syamantaka’s sake
स्यमन्तककृते:
Hetu (हेतु/Cause)
TypeIndeclinable
Rootस्यमन्तक + कृते (प्रातिपदिक/कृदन्त-निपातित)
Formतत्पुरुष-समास; ‘कृते’ इति हेत्वर्थे निपातवत् (for the sake of/because of); सप्तमी-एकवचनरूपेण अव्ययीभूत-प्रयोगः
सिंहात्from a lion/by a lion (as source)
सिंहात्:
Apadana (अपादान/Source)
TypeNoun
Rootसिंह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी, एकवचन
वधम्death/killing
वधम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootवध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
प्रापmet/attained
प्राप:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootप्र + आप् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
सुदारुणम्very dreadful
सुदारुणम्:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootसु + दारुण (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (उपसर्ग ‘सु’); पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (वधं विशेषयति)