Shloka 42
Nimivaṃśānukīrtana (Genealogical Recitation of the Nimi Line) — with Atri–Soma Origin Motif
Devanagari script
यदत्र तथ्यं तद्ब्रूहि तारे कस्य सुतस्त्वयम् / सा प्राञ्जलिरुवाचेदं ब्रह्माणं वरदं प्रभुम्
Transliteration
yadatra tathyaṃ tadbrūhi tāre kasya sutastvayam / sā prāñjaliruvācedaṃ brahmāṇaṃ varadaṃ prabhum
Translation
हे तारे, येथे जे सत्य आहे ते सांग—हा कोणाचा पुत्र आहे? तेव्हा तारा हात जोडून वरदाता प्रभु ब्रह्मदेवांना म्हणाली।
Word by Word
yatwhatever
yat:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (Nom/Acc), एकवचन; सम्बन्धसूचक ‘whatever/that which’
atrahere/in this matter
atra:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootatra (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (locative adverb)
tathyamthe truth
tathyam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottathya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘truth/fact’
tatthat
tat:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (Accusative), एकवचन; ‘that’ (referring to truth)
brūhitell (me)
brūhi:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootbrū (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; परस्मैपद
tāreO Tārā
tāre:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Roottārā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
kasyaof whom
kasya:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootkim (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग/नपुंसक, षष्ठी (Genitive), एकवचन; interrogative ‘whose’
sutaḥson
sutaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootsuta (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (Nominative), एकवचन
tvayamyou
tvayam:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottvad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा (Nominative), एकवचन
sāshe
sā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), एकवचन
prāñjaliḥwith folded hands
prāñjaliḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootprāñjali (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (used predicatively for ‘she’): ‘with joined palms’
uvācasaid
uvāca:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootvac (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
idamthis
idam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (Accusative), एकवचन; ‘this’ (speech)
brahmāṇamto Brahmā
brahmāṇam:
Sampradāna (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootbrahman (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया (Accusative), एकवचन
varadamboon-giving
varadam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootvarada (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (qualifying brahmāṇam)
prabhumthe lord
prabhum:
Viśeṣya (विशेष्य)
TypeNoun
Rootprabhu (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; apposition to brahmāṇam