Shloka 27
Nimivaṃśānukīrtana (Genealogical Recitation of the Nimi Line) — with Atri–Soma Origin Motif
Devanagari script
प्राप्यावभृथमव्यग्रः सर्वदेवर्षिपूजितः / अतिरेजे हि राजेन्द्रो दशधा भासयन्दिशः
Transliteration
prāpyāvabhṛthamavyagraḥ sarvadevarṣipūjitaḥ / atireje hi rājendro daśadhā bhāsayandiśaḥ
Translation
अवभृथ-स्नान करून तो निर्व्यग्र झाला; देव व देवर्षींनी पूजिलेला तो राजेंद्र दहा दिशांना दहाप्रकारे उजळवीत अधिकच तेजस्वी झाला।
Word by Word
प्राप्यhaving obtained
प्राप्य:
Purvakala (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-आप् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव; ‘प्राप्य’ = having obtained
अवभृथम्the avabhṛtha (final bath/rite)
अवभृथम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअवभृथ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
अव्यग्रःunperturbed
अव्यग्रः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअ-व्यग्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; नञ्-समास/उपसर्ग-निषेध (not agitated)
सर्वदेवर्षिपूजितःworshipped by all gods and sages
सर्वदेवर्षिपूजितः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व + देव + ऋषि + पूजित (कृदन्त-प्रातिपदिक; √पूज्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; भूतकर्मणि क्त-प्रत्यय (past passive participle): ‘पूजित’ = worshipped; तत्पुरुष-समास (by all gods and seers)
अतिरेजेshone exceedingly
अतिरेजे:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअति-राज् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
हिindeed
हि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formहेतु/निश्चय-अव्यय (particle: indeed/for)
राजेन्द्रःthe king of kings
राजेन्द्रः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootराजन् + इन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (राज्ञाम् इन्द्रः)
दशधाin tenfold manner
दशधा:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootदशधा (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्यय (adverb: in ten ways/directions)
भासयन्illuminating
भासयन्:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootभास् (धातु)
Formशतृ-प्रत्यय वर्तमानकृदन्त (present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; परस्मैपद
दिशःthe directions
दिशः:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootदिश् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन