Shloka 9
Asamañjasa-tyāga (Abandoning Asamañjasa) — Sagara-carita Continuation
Devanagari script
हव्यकव्यपरिभ्रष्टास्त्रिदशाः पितृभिः सह / दुःशेन महाताविष्टा विरिञ्जभवनं ययुः
Transliteration
havyakavyaparibhraṣṭāstridaśāḥ pitṛbhiḥ saha / duḥśena mahātāviṣṭā viriñjabhavanaṃ yayuḥ
Translation
हव्य-कव्यापासून वंचित झालेले त्रिदश देव पितरांसह, दुःशेने अत्यंत व्याकुळ होऊन विरिञ्चि (ब्रह्मा) यांच्या भवनास गेले।
Word by Word
हव्यकव्यपरिभ्रष्टाःdeprived of oblations (havis and kavya)
हव्यकव्यपरिभ्रष्टाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootहव्य + कव्य + परिभ्रष्ट (प्रातिपदिक; √भ्रंश् धातु-निष्पन्न)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; विशेषण—‘त्रिदशाः’ इति विशेष्यस्य
त्रिदशाःthe gods (thirty-three)
त्रिदशाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootत्रिदश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन
पितृभिःwith the Pitṛs (ancestors)
पितृभिः:
Sahakari (सहकारी/Accompaniment)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन
सहtogether with
सह:
Sambandha (सम्बन्ध/Association marker)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formअव्यय; उपसर्गसदृश-निपातः—‘सह’ = ‘with’ (सहयोगार्थ)
दुःशेनby/through Duḥśa (a being/person)
दुःशेन:
Karana (करण/Instrument-Cause)
TypeNoun
Rootदुःश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
महताby great (fear/affliction)
महता:
Karana (करण/Instrument-Cause)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन; विशेषण—‘आविष्टा’ इत्यस्य (महता [भयेन/तापेन] इत्यर्थे)
आविष्टाःovercome, afflicted
आविष्टाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootआविष्ट (कृदन्त; √विश् धातु, क्त-प्रत्यय)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; भूतकर्मणि कृदन्त—‘overcome/possessed’
विरिञ्जभवनम्the abode of Viriñci (Brahmā)
विरिञ्जभवनम्:
Karma (कर्म/Object—destination)
TypeNoun
Rootविरिञ्ज + भवन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; गन्तव्य-स्थान
ययुःthey went
ययुः:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Root√या (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; परस्मैपद