Shloka 30
सगरस्यौर्वाश्रमगमनम्
Sagara’s Journey to Aurva’s Hermitage
Devanagari script
एवंविधगुणेपेतो वरौ दत्तौ मया युवाम् / अभीप्सितं तु यद्यस्याः स्वेच्छया तत्प्रकीर्त्यताम्
Transliteration
evaṃvidhaguṇepeto varau dattau mayā yuvām / abhīpsitaṃ tu yadyasyāḥ svecchayā tatprakīrtyatām
Translation
अशा गुणांनी युक्त वर मी तुम्हा दोघांना दिले आहेत. आता जिची जी अभिलाषा असेल, तिने स्वेच्छेने ती सांगावी.
Word by Word
एवंविधगुणोपेतःendowed with such qualities
एवंविधगुणोपेतः:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootएवंविध-गुण-उपेत (प्रातिपदिक); एवंविध (प्रातिपदिक) + गुण (प्रातिपदिक) + उपेत (कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; उपेत (क्त-प्रत्यय, past participle of उप-इ/इ) = 'endowed'; तत्पुरुष-समास: एवंविधैः गुणैः उपेतः (endowed with such qualities)
वरौtwo boons
वरौ:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootवर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), द्वितीया-विभक्ति (Accusative, 2nd), द्विवचन (Dual)
दत्तौ(have been) given
दत्तौ:
Kriya (क्रिया/Predicative participle)
TypeVerb
Rootदा (धातु) → दत्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्यय (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; कर्मणि-प्रयोगार्थ (given)
मयाby me
मया:
Karana (करण/Instrument-Agent in passive)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तम-पुरुष सर्वनाम, तृतीया-विभक्ति (Instrumental, 3rd), एकवचन
युवाम्to you two/you both
युवाम्:
Sampradana (सम्प्रदान/Recipient)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formमध्यम-पुरुष सर्वनाम, द्वितीया-विभक्ति (Accusative, 2nd), द्विवचन (Dual)
अभीप्सितम्the desired (wish/thing)
अभीप्सितम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootअभि-इष् (धातु) → अभीप्सित (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्यय (PPP), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; here as object/topic: 'desired (thing)'
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/Particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय, निपात (particle: contrast/emphasis)
यदिif
यदि:
Sambandha (सम्बन्ध/Condition marker)
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formअव्यय, शर्त-निपात (conditional particle)
अस्याःof her
अस्याः:
Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध/Possessor)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive, 6th), एकवचन
स्वेच्छयाby (her) own will
स्वेच्छया:
Karana (करण/Means)
TypeNoun
Rootस्व-इच्छा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental, 3rd), एकवचन; तत्पुरुष: स्वस्य इच्छा (one's own will)
तत्that
तत्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative, 2nd), एकवचन
प्रकीर्त्यताम्let it be declared
प्रकीर्त्यताम्:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootप्र-कीर्त् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन; कर्मणि-प्रयोग (Passive): 'let it be proclaimed/declared'