Shloka 82
हिरण्यकशिपुजन्म-तपः-वरप्रभावः
Birth, Austerity, and Boon-Power of Hiraṇyakaśipu
Devanagari script
वातस्कन्धाधिपा भूत्वा चरन्तु मम पुत्रकाः / पृथिव्यां प्रथमस्कन्ध आ मेघेब्यो य आवहः
Transliteration
vātaskandhādhipā bhūtvā carantu mama putrakāḥ / pṛthivyāṃ prathamaskandha ā meghebyo ya āvahaḥ
Translation
वायु-स्कंधांचे अधिपती होऊन माझे पुत्र विचरत राहोत. पृथ्वीवर पहिला स्कंध आहे, जो मेघांतून (जल इ.) आणून देतो.
Word by Word
vāta-skandha-adhipāḥlords of the wind-groups
vāta-skandha-adhipāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootvāta (प्रातिपदिक) + skandha (प्रातिपदिक) + adhipa (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (षष्ठी-तत्पुरुष: ‘वातस्कन्धानाम् अधिपाः’), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
bhūtvāhaving become
bhūtvā:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootbhū (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), ‘having become’
carantulet (them) roam
carantu:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootcar (धातु)
Formलोट् (Imperative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन
mamamy
mama:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (Genitive), एकवचन
putrakāḥsons
putrakāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootputraka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
pṛthivyāmon earth
pṛthivyām:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootpṛthivī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (Locative), एकवचन
prathama-skandhaḥthe first group
prathama-skandhaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootprathama (प्रातिपदिक) + skandha (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय (‘प्रथमः स्कन्धः’), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
āfrom
ā:
Apādāna (अपादान)
TypeIndeclinable
Rootā (अव्यय)
Formउपसर्ग/अव्यय (preverb/particle meaning ‘from, up to’; here with ablative)
meghebhyaḥfrom the clouds
meghebhyaḥ:
Apādāna (अपादान)
TypeNoun
Rootmegha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (Ablative), बहुवचन
yaḥwho/which
yaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सम्बन्धबोधक (relative pronoun)
āvahaḥbrings/carries (towards)
āvahaḥ:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootā-vah (धातु)
Formलट् (Present/वर्तमान), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन