Shloka 3
Jamadagni-Āśrama-Ākramaṇa (Attack on Jamadagni’s Hermitage) / जमदग्न्याश्रमाक्रमणम्
Devanagari script
तत्र स्नात्वा च पीत्वा च वारि नद्या गतश्रमाः / गच्छन्तो ददृशुर्मार्गो जमदग्नेरथाश्रमम्
Transliteration
tatra snātvā ca pītvā ca vāri nadyā gataśramāḥ / gacchanto dadṛśurmārgo jamadagnerathāśramam
Translation
तेथे नदीत स्नान करून व पाणी पिऊन त्यांचा श्रम दूर झाला. पुढे जाताना मार्गात त्यांनी जमदग्नीचा आश्रम पाहिला.
Word by Word
तत्रthere
तत्र:
देशाधिकरण (Location adverbial)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक (there)
स्नात्वाhaving bathed
स्नात्वा:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeVerb
Rootस्ना (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (Gerund/Absolutive)
चand
च:
सम्बन्ध (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (and)
पीत्वाhaving drunk
पीत्वा:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeVerb
Rootपा (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (Gerund/Absolutive)
चand
च:
सम्बन्ध (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (and)
वारिwater
वारि:
कर्म (Karma/Object of ‘pītvā’)
TypeNoun
Rootवारि (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
नद्याःof the river
नद्याः:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootनदी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
गत-श्रमाःtheir fatigue gone/rested
गत-श्रमाः:
विशेषण (Qualifier of subject)
TypeAdjective
Rootगत (कृदन्त-प्रातिपदिक, √गम्) + श्रम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; बहुव्रीहि (गतः श्रमः येषां ते) विशेषणं ‘ते’
गच्छन्तःgoing (on)
गच्छन्तः:
कर्ता (Karta; participial, ‘while going’)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formशतृ-प्रत्यय वर्तमानकृदन्त (Present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
ददृशुःthey saw
ददृशुः:
क्रिया (Main verb)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; परस्मैपद
मार्गेon the path
मार्गे:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Location)
TypeNoun
Rootमार्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
जमदग्नेःof Jamadagni
जमदग्नेः:
सम्बन्ध (Genitive; possessor)
TypeNoun
Rootजमदग्नि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
अथthen
अथ:
सम्बन्ध (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनन्तर/प्रस्ताव (then/and now)
आश्रमम्hermitage
आश्रमम्:
कर्म (Karma/Object of ‘dadṛśuḥ’)
TypeNoun
Rootआश्रम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन