Shloka 23
Kārttavīrya-vadha (Death of Karttavīrya) / Bhārgava Rāma’s Battle with the King’s Sons
Devanagari script
गन्धर्वैरप्सरोभिश्च सततं सहकारिभिः / तां दृष्ट्वा भार्गवो राजन्मुदा परमया युतः
Transliteration
gandharvairapsarobhiśca satataṃ sahakāribhiḥ / tāṃ dṛṣṭvā bhārgavo rājanmudā paramayā yutaḥ
Translation
गंधर्व व अप्सरांच्या सतत संगाने युक्त ती नगरी पाहून, हे राजन्, भार्गव परम आनंदाने भरून गेला।
Word by Word
गन्धर्वैःby/with gandharvas
गन्धर्वैः:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootगन्धर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
अप्सरोभिःby/with apsarases
अप्सरोभिः:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootअप्सरस् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
सततम्constantly
सततम्:
Kāla (काल)
TypeIndeclinable
Rootसततम् (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक-क्रियाविशेषण (adverb: always/constantly)
सहकारिभिःwith companions/attendants
सहकारिभिः:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootसहकारिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया-विभक्ति, बहुवचन (instrumental: ‘with companions/assistants’)
ताम्her/that (city)
ताम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (pronoun)
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeVerb
Root√दृश् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund/absolutive): having seen
भार्गवःBhārgava (descendant of Bhṛgu)
भार्गवः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootभार्गव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
राजन्O king
राजन्:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन (vocative)
मुदाwith joy
मुदा:
Hetu/Prakāra (हेतु/प्रकार)
TypeNoun
Rootमुद्/मुदा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; तृतीया-विभक्ति, एकवचन
परमयाsupreme/great
परमया:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपरमा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; तृतीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifying ‘मुदा’)
युतःendowed (with)
युतः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootयुत (कृदन्त; √युज्)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मणि-भूतकृदन्त (endowed/possessed)