Shloka 12
Jayā-devāḥ Mantraśarīratvaṃ, Vairāgya, and Brahmā’s Śāpa
The Jayas’ Refusal of Progeny
Devanagari script
तस्माद्यूयमिहावृत्तिं सप्तकृत्वो ह्यवाप्स्यथ / ते शप्ता ब्रह्मणा देवा जयास्तं वै प्रसादयन्
Transliteration
tasmādyūyamihāvṛttiṃ saptakṛtvo hyavāpsyatha / te śaptā brahmaṇā devā jayāstaṃ vai prasādayan
Translation
म्हणून तुम्ही येथे सात वेळा आवृत्ती, म्हणजे पुनर्जन्म, प्राप्त कराल. ब्रह्म्याच्या शापाने बाधित ‘जय’ देवांनी त्याला प्रसन्न करण्याचा प्रयत्न केला.
Word by Word
तस्मात्therefore; from that (reason)
तस्मात्:
अपादान/हेतु (Apādāna/Hetu)
TypeNoun
Rootतद् (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (Ablative), एकवचन; सर्वनाम
यूयम्you (all)
यूयम्:
कर्ता (Kartā/Subject)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (Nominative), बहुवचन; सर्वनाम
इहhere
इह:
देशाधिकरण (Deśa-adhikaraṇa)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
Formदेशवाचक अव्यय (adverb of place)
आवृत्तिम्return; repetition; cycle
आवृत्तिम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootआवृत्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (Accusative), एकवचन
सप्तकृत्वःseven times
सप्तकृत्वः:
क्रियाविशेषण (Adverbial modifier)
TypeIndeclinable
Rootसप्तन् (प्रातिपदिक) + कृत्वस् (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formद्विगु-समास (numerical compound) अव्ययवत् प्रयोग; क्रियाविशेषण (adverbial)
हिindeed
हि:
निपातार्थ (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)
अवाप्स्यथyou will obtain
अवाप्स्यथ:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootअव√आप् (धातु)
Formलृट् (Simple Future), मध्यमपुरुष, बहुवचन, परस्मैपद
तेthey
ते:
कर्ता (Kartā/Subject)
TypeNoun
Rootतद् (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (Nominative), बहुवचन; सर्वनाम
शप्ताः(having been) cursed
शप्ताः:
कर्ता (Kartā/Subject)
TypeVerb
Rootशप् (धातु) + क्त (कृत्प्रत्यय)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त (past participle), पुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘cursed’
ब्रह्मणाby Brahmā
ब्रह्मणा:
कर्ता (Agent in passive)/करण (Karaṇa)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, तृतीया (Instrumental), एकवचन
देवाःgods
देवाः:
कर्ता (Kartā/Subject)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
जयाःthe Jaya-s (named Jaya)
जयाः:
कर्ता (Kartā/Subject)
TypeNoun
Rootजय (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषनाम (proper epithet/name)
तम्him
तम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootतद् (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया (Accusative), एकवचन; सर्वनाम
वैindeed
वै:
निपातार्थ (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)
प्रसादयन्propitiating; pleasing
प्रसादयन्:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootप्र√सद् (धातु) + णिच् (causative) + शतृ (कृत्प्रत्यय)
Formणिजन्त (causative) + शतृ-प्रत्ययान्त वर्तमान कृदन्त (present participle), पुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन