Shloka 13
Śivaloka–Brahmaloka Varnana
Description of Śivaloka and the Upper Worlds
Devanagari script
दग्धशैलप्रतीकाशौ महाबलपराक्रमौ / विभूतिभूषिताङ्गौ च व्याघ्रचर्मांबरौ च तौ
Transliteration
dagdhaśailapratīkāśau mahābalaparākramau / vibhūtibhūṣitāṅgau ca vyāghracarmāṃbarau ca tau
Translation
ते दोघे जळलेल्या पर्वतासारखे तेजस्वी, महाबलवान व पराक्रमी होते; अंगावर विभूतीचे भूषण आणि वस्त्र म्हणून वाघाचे कातडे परिधान केले होते.
Word by Word
दग्धburnt
दग्ध:
Samāsa-aṅga (समासाङ्ग)
TypeAdjective
Rootदग्ध (प्रातिपदिक; √दह्-क्त)
Formused in compound; ‘burnt’
शैलmountain
शैल:
Samāsa-aṅga (समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootशैल (प्रातिपदिक)
Formused in compound; ‘mountain/rock’
प्रतीकाशौresembling burnt mountains
प्रतीकाशौ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रतीकाश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, द्विवचन; ‘dagdha-śaila-pratīkāśa’ = resembling a burnt mountain; qualifies तौ (the two)
महाgreat
महा:
Samāsa-aṅga (समासाङ्ग)
TypeAdjective
Rootमहा (पूर्वपद)
Formपूर्वपद (great) in compound
बलstrength
बल:
Samāsa-aṅga (समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootबल (प्रातिपदिक)
Formused in compound; ‘strength’
पराक्रमौof great strength and prowess
पराक्रमौ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeNoun
Rootपराक्रम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, द्विवचन; ‘mahā-bala-parākrama’ = of great strength and valor; qualifies तौ
विभूतिsacred ash
विभूति:
Samāsa-aṅga (समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootविभूति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; used in compound; ‘sacred ash/glory’
भूषितadorned
भूषित:
Samāsa-aṅga (समासाङ्ग)
TypeAdjective
Rootभूषित (प्रातिपदिक; √भूष्-क्त)
Formused in compound; ‘adorned’
अङ्गौhaving limbs adorned with sacred ash
अङ्गौ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeNoun
Rootअङ्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, द्विवचन; ‘vibhūti-bhūṣita-aṅga’ = having limbs adorned with ash; qualifies तौ
चand
च:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
व्याघ्रtiger
व्याघ्र:
Samāsa-aṅga (समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootव्याघ्र (प्रातिपदिक)
Formused in compound; ‘tiger’
चर्मhide
चर्म:
Samāsa-aṅga (समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootचर्म (प्रातिपदिक)
Formused in compound; ‘skin/hide’
अम्बरौwearing tiger-skin garments
अम्बरौ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeNoun
Rootअम्बर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, द्विवचन; ‘vyāghra-carma-ambara’ = wearing tiger-skin garments; qualifies तौ
चand
च:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
तौthose two
तौ:
Karma/Pratipādya (कर्म/प्रातिपाद्य)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, द्विवचन; demonstrative ‘those two’ (refers to the gatekeepers)