Shloka 50

रामस्य हिमवद्गमनम्

Rama’s Journey to Himavat

Devanagari script

रवैः कीचकवेणुनां मधुरीकृतकाननः / नितंबस्थलसंसक्ततुषारनिचयैग्यम्

Transliteration

ravaiḥ kīcakaveṇunāṃ madhurīkṛtakānanaḥ / nitaṃbasthalasaṃsaktatuṣāranicayaigyam

Translation

कीचक वेणूंच्या नादांनी त्याचे कानन मधुर झाले आहे; आणि नितंबस्थळी चिकटलेल्या हिमराशीमुळे तो एकसारखा शुभ्र भासतो.

Word by Word

• ravaiḥ: by the sounds
• ravaiḥ: Karaṇa (करण)
• Type: Noun
• Root: rava (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; करणम्

• kīcakaveṇūnām: of the kīcaka bamboos
• kīcakaveṇūnām: Sambandha/Genitive (षष्ठी-सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: kīcaka-veṇu (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), बहुवचन; तत्पुरुषः—कीचकाः (a kind of bamboo) ये वेणवः

• madhurīkṛta-kānanaḥ: whose groves are made melodious
• madhurīkṛta-kānanaḥ: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: madhurī-kṛta-kānana (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; बहुव्रीहिः—यस्य काननं मधुरीकृतम् (whose forest has been made sweet)

• nitaṃba-sthala-saṃsakta-tuṣāra-nicaya-igyam: trembling with heaps of frost clinging to its slopes
• nitaṃba-sthala-saṃsakta-tuṣāra-nicaya-igyam: Viśeṣaṇa (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: nitaṃba-sthala-saṃsakta-tuṣāra-nicaya-igya (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st)/द्वितीया (2nd), एकवचन; बहुव्रीहिः—यद् (शिखर/वनम्) नितम्बस्थले संसक्तैः तुषारनिचयैः इग्यं/इङ्ग्यं (चलितं/कम्पितं) भवति; ‘इग्य’ = इङ्ग्य (trembling/movable) इति पाठभेदसम्भवः