Shloka 10
Śrāddha-kalpa: Dāna-phala-nirdeśa
Gifts in Śrāddha and Their Fruits
Devanagari script
श्राद्धे ह्युपानहौ दत्त्वा ब्राह्मणेभ्यः सदा बुधः / दिव्यं स लभते यानं वाजियुक्तं नवं तथा
Transliteration
śrāddhe hyupānahau dattvā brāhmaṇebhyaḥ sadā budhaḥ / divyaṃ sa labhate yānaṃ vājiyuktaṃ navaṃ tathā
Translation
श्राद्धात ब्राह्मणांना उपानह (पादत्राणे) दान करणारा बुध्दिमान सदा दिव्य, नवे व घोड्यांनी युक्त वाहन प्राप्त करतो।
Word by Word
श्राद्धेin/at the śrāddha (rite)
श्राद्धे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootश्राद्ध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन; locative singular
हिindeed
हि:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (particle), emphasis/indeed
उपानहौa pair of footwear
उपानहौ:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootउपानह् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), द्विवचन; accusative dual; ‘a pair of shoes/sandals’
दत्त्वाhaving given
दत्त्वा:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund)
ब्राह्मणेभ्यःto the Brahmins
ब्राह्मणेभ्यः:
Sampradana (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootब्राह्मण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (सम्प्रदान), बहुवचन; dative plural
सदाalways
सदा:
Kala-adhikarana (काल-अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootसदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb of time)
बुधःa wise person
बुधः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootबुध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), एकवचन; ‘wise man’
दिव्यम्divine
दिव्यम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootदिव्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; adjective qualifying यानम्
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; demonstrative pronoun
लभतेobtains
लभते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootलभ् (धातु)
Formलट् (present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
यानम्a vehicle
यानम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootयान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
वाजियुक्तम्yoked with horses
वाजियुक्तम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootवाजि-युक्त (प्रातिपदिक; वाजि + युक्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; adjective qualifying यानम्; तत्पुरुष (‘horse’ + ‘yoked/connected’)
नवम्new
नवम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootनव (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; adjective qualifying यानम्
तथाlikewise/also
तथा:
Sambandha (सम्बन्ध/अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्यय (adverb), ‘thus/also’