Shloka 108
Vaivasvata-Manu Sarga and the Re-Manifestation of the Saptarṣis (वैवस्वतसर्गः—सप्तर्षिप्रादुर्भावः)
Devanagari script
बृहस्पतेर्भरद्वाजो विश्रुतः सुमहायशाः / बृहस्पतिं सुरूपायां गौतमं सुषुवे स्वराट्
Transliteration
bṛhaspaterbharadvājo viśrutaḥ sumahāyaśāḥ / bṛhaspatiṃ surūpāyāṃ gautamaṃ suṣuve svarāṭ
Translation
बृहस्पतीचा पुत्र भरद्वाज अतिशय प्रसिद्ध व महायशस्वी होता. स्वराट् ने सुरूपेच्या गर्भातून गौतम व बृहस्पती यांना जन्म दिला.
Word by Word
बृहस्पतेःof Bṛhaspati
बृहस्पतेः:
सम्बन्ध (षष्ठी/Genitive relation)
TypeNoun
Rootबृहस्पति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन — Genitive singular
भरद्वाजःBharadvāja
भरद्वाजः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootभरद्वाज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन — Nominative singular
विश्रुतःrenowned
विश्रुतः:
कर्तृविशेषण (Qualifier of subject)
TypeAdjective
Rootवि-श्रु (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि/भूतकालिक क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण
सु-महा-यशाःof very great fame
सु-महा-यशाः:
कर्तृविशेषण (Qualifier of subject)
TypeAdjective
Rootसु (उपसर्ग/अव्यय) + महा (प्रातिपदिक) + यशस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; बहुव्रीहिवत् विशेषण-प्रयोगः (one of great fame)
बृहस्पतिम्Bṛhaspati (as object)
बृहस्पतिम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootबृहस्पति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन — Accusative singular
सुरूपायाम्in Surūpā
सुरूपायाम्:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Location; in/through her)
TypeNoun
Rootसु-रूपा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन — Locative singular
गौतमम्Gautama
गौतमम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootगौतम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन — Accusative singular
सुषुवेbegot / gave birth to
सुषुवे:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootसु-षु (धातु)
Formलिट् (Perfect/परोक्षभूत), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन — 3sg perfect; परस्मैपद
स्वराट्the sovereign (self-ruling one)
स्वराट्:
कर्ता (Karta/Subject; epithet of Bharadvāja)
TypeNoun
Rootस्वराट् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन — Nominative singular; उपपद/विशेषणवत् (epithet)