Srimad Bhagavatam — Dvadasha Skandha, Shloka 29
Mārkaṇḍeya’s Request to See Māyā and the Vision of the Cosmic Deluge
खं रोदसी भागणानद्रिसागरान् द्वीपान् सवर्षान् ककुभ: सुरासुरान् । वनानि देशान् सरित: पुराकरान् खेटान् व्रजानाश्रमवर्णवृत्तय: ॥ २८ ॥ महान्ति भूतान्यथ भौतिकान्यसौ कालं च नानायुगकल्पकल्पनम् । यत् किञ्चिदन्यद् व्यवहारकारणं ददर्श विश्वं सदिवावभासितम् ॥ २९ ॥
khaṁ rodasī bhā-gaṇān adri-sāgarān dvīpān sa-varṣān kakubhaḥ surāsurān vanāni deśān saritaḥ purākarān kheṭān vrajān āśrama-varṇa-vṛttayaḥ
ऋषींनी संपूर्ण विश्व पाहिले—आकाश, स्वर्ग व पृथ्वी, तारे, पर्वत व सागर, महान द्वीप-खंड व वर्ष, सर्व दिशांचा विस्तार, देव व असुर. वने, देश, नद्या, नगरे व खाणी, शेतीची गावे व गोठाणे, तसेच वर्ण-आश्रमांचे कर्म व आचार. त्यांनी महाभूतें व त्यांच्या भौतिक विकारांना, आणि काळालाही पाहिले—जो ब्रह्माच्या दिवसांत असंख्य युग-कल्पांची गती नियंत्रीत करतो. याखेरीज भौतिक व्यवहारासाठी निर्माण झालेले जे काही आहे ते सर्व त्यांनी पाहिले—जणू सर्व काही प्रत्यक्ष सत्यासारखे प्रकट झाले होते।
FAQs
This verse lists the visible and subtle components of the cosmos—sky, worlds, stars, mountains, oceans, continents, directions, devas and asuras, lands, rivers, cities, and social orders—showing the universe as an ordered manifestation perceived within a divine vision.
To present the entire range of existence—celestial, terrestrial, and societal—as one comprehensive field of manifestation, emphasizing that all categories of beings and places are included within the Lord’s all-pervading arrangement.
Seeing life as part of a vast, ordered creation can reduce ego-centered anxiety and increase humility, responsibility (dharma), and devotion—using one’s role and duties as a means to remember the Supreme.