Sutra 17
Devanagari script
स यच्छीलस्तच्छीलाः प्रकृतयो भवन्ति उत्थाने प्रमादे च तदायत्तत्वात् ॥ कZ_०८.१.१७ ॥
Transliteration
sa yacchīlas tacchīlāḥ prakṛtayo bhavanti utthāne pramāde ca tadāyattatvāt.
Translation
राजाचा स्वभाव जसा, तशाच प्रकृती (राज्यघटक) होतात; कारण त्यांचा उद्योग आणि त्यांचा प्रमाद त्याच्यावर अवलंबून असतो.
Word by Word
सःhe; that (ruler/person)
सः:
TypePronoun
Rootतद्
Formसर्वनाम-प्रातिपदिक; पुंलिङ्ग; प्रथमा-एकवचन
यत्whatever; that which
यत्:
TypePronoun (relative)
Rootयद्
Formसर्वनाम; नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया-एकवचन (correlative with तत्)
शीलःof such character; having such conduct
शीलः:
TypeNoun/Adjective
Rootशील
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-एकवचन; विशेषण (सः इति)
तत्that; accordingly
तत्:
TypePronoun (correlative)
Rootतद्
Formसर्वनाम; नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया-एकवचन (correlative with यत्)
शीलाःof that same character; similar in conduct
शीलाः:
TypeNoun/Adjective
Rootशील
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-बहुवचन; विशेषण (प्रकृतयः इति)
प्रकृतयःthe constituents (of the state)
प्रकृतयः:
TypeNoun
Rootप्रकृति
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा-बहुवचन; कर्तृपद (भवन्ति)
भवन्तिbecome; come to be
भवन्ति:
TypeVerb
Rootभू
Formलट्; परस्मैपदम्; प्रथमपुरुष; बहुवचन
उत्थानेin diligence/initiative
उत्थाने:
TypeNoun
Rootउत्थान
Formनपुंसकलिङ्ग; सप्तमी-एकवचन; अधिकरण (प्रमादे च इति सह)
प्रमादेin negligence/carelessness
प्रमादे:
TypeNoun
Rootप्रमाद
Formपुंलिङ्ग; सप्तमी-एकवचन; अधिकरण
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formसमुच्चय-अव्यय
तद्-आयत्तत्वात्because of their dependence on him/that
तद्-आयत्तत्वात्:
TypeNoun (abstract)
Rootआयत्तत्व
Formनपुंसकलिङ्ग; पञ्चमी-एकवचन; हेतौ (कारणार्थे) — तद् (genitive sense) + आयत्तत्व (dependence)
Entities Mentioned
S
svāmin (ruler)P
prakṛti (state elements)FAQs
Administrative performance mirrors the ruler’s personal discipline; the bureaucracy’s diligence or laxity follows the sovereign’s example and direction.
A negligent ruler institutionalizes negligence across departments, degrading readiness and execution capacity.