Sutra 7
Devanagari script
समश्चेन्न संधिमिच्छेद् यावन्मात्रमपकुर्यात्तावन्मात्रमस्य प्रत्यपकुर्यात् ॥ कZ_०७.३.०७ ॥
Transliteration
samaś cen na saṃdhim icched yāvanmātram apakuryāt tāvanmātram asya pratyapakuryāt
Translation
जर समबळाचा शांतिसंधी इच्छित नसेल, तर तो जितके नुकसान करील तितक्याच प्रमाणात प्रत्युत्तर द्यावे—मोजूनमापून।
Word by Word
समः(if he is) equal (in power)
समः:
TypeNoun/Adjective
Rootसम
Formप्रथमा-एकवचनम्, पुंलिङ्गः; विशेषणम् (कर्तरि)
चेत्if
चेत्:
TypeParticle
Rootचेत्
Formनिपातः; शर्तार्थकः (if)
नnot
न:
TypeParticle
Rootन
Formनिषेधार्थक-अव्ययम्
सन्धिम्peace / treaty / alliance-settlement
सन्धिम्:
TypeNoun
Rootसन्धि
Formद्वितीया-एकवचनम्, पुंलिङ्गः; कर्म
इच्छेत्should seek / should desire
इच्छेत्:
TypeVerb
Rootइष् (इच्छ)
Formलोट्/विधिलिङ् (optative), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; ‘should desire/should seek’
यावत्-मात्रम्to the extent that / as much as
यावत्-मात्रम्:
TypeAdjective (quantifier)
Rootयावत् + मात्रा
Formअव्ययीभाववत् परिमाणवाचक-समासः; द्वितीया-एकवचनम्, नपुंसकलिङ्गम्; ‘as much as’ (extent)
अपकुर्यात्should harm / should act against (him)
अपकुर्यात्:
TypeVerb
Rootअप + कृ
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; ‘should do harm/act adversely’
तावत्-मात्रम्just that much / to the same extent
तावत्-मात्रम्:
TypeAdjective (quantifier)
Rootतावत् + मात्रा
Formपरिमाणवाचक-समासः; द्वितीया-एकवचनम्, नपुंसकलिङ्गम्; ‘just so much’
अस्यof him / his
अस्य:
TypePronoun
Rootइदम्
Formषष्ठी-एकवचनम्, पुंलिङ्गः/सर्वनाम; ‘of him’
प्रत्यपकुर्यात्should retaliate / should counteract with equal harm
प्रत्यपकुर्यात्:
TypeVerb
Rootप्रति + अप + कृ
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; ‘should counter-harm/retaliate’
Entities Mentioned
S
sama (equal power)FAQs
It preserves deterrence without triggering a costly spiral of escalation that would drain both sides, consistent with Kauṭilya’s attrition warning for equal-power wars.