Sutra 23
Devanagari script
अमित्रमात्मनो वा मध्यमो लिप्सेत कोशदण्डाभ्यामेनमदृश्यमानोऽनुगृह्णीयात् ॥ कZ_०७.१८.२३ ॥
Transliteration
amitram ātmano vā madhyamo lipseta kośadaṇḍābhyām enam adṛśyamāno 'nugṛhṇīyāt
Translation
किंवा मध्यमास आपल्या शत्रूला आपल्या बाजूने वळवायचे असल्यास, तो न दिसता कोश व दंड—दोन्हीने (संसाधन व बलाने) त्याला गुप्तपणे अनुग्रह करावा.
Word by Word
अमित्रम्the enemy
अमित्रम्:
TypeNoun
Rootअमित्र
Formनपुंसकलिङ्ग, एकवचन, द्वितीया
आत्मनःof oneself / one's own
आत्मनः:
TypeNoun
Rootआत्मन्
Formपुंलिङ्ग, एकवचन, षष्ठी (स्वस्य)
वाor
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formविकल्पार्थक निपात
मध्यमःthe middle king
मध्यमः:
TypeNoun
Rootमध्यम
Formपुंलिङ्ग, एकवचन, प्रथमा
लिप्सेतshould seek to obtain / should try to win over
लिप्सेत:
TypeVerb
Rootलिप्स् (लभ्-इच्छार्थे; desiderative stem लिप्स-)
Formलोट्/विधिलिङ्? → विधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; धातोः सन्नन्त (desiderative) प्रयोगः
कोशदण्डाभ्याम्by treasury and force (resources and coercive power)
कोशदण्डाभ्याम्:
TypeNoun
Rootकोश + दण्ड
Formपुंलिङ्ग, द्विवचन, तृतीया; इतरेतर-द्वन्द्वः (कोशश्च दण्डश्च)
एनम्him (that one)
एनम्:
TypePronoun
Rootइदम् (एतद्-प्रत्ययान्त सर्वनाम)
Formपुंलिङ्ग, एकवचन, द्वितीया (enam = him/that one)
अदृश्यमानःwhile remaining unseen / covertly
अदृश्यमानः:
TypeParticiple
Rootदृश् (पश्यति) + नञ् (अ-) + शानच्
Formवर्तमानकाले कर्मणि/भावे कृदन्तः (present passive participle), पुंलिङ्ग, एकवचन, प्रथमा; अर्थः ‘अदृश्यः/गुप्तः’
अनुगृह्णीयात्should favor / should support / should win over
अनुगृह्णीयात्:
TypeVerb
Rootअनु + ग्रह्
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; causative नहीं
Entities Mentioned
M
madhyamaE
enemy (amitra)FAQs
To shape the adversary’s behavior and dependencies effectively while avoiding diplomatic blowback and attribution.