Sutra 7

Devanagari script

ध्वजमूलोपस्थितस्य प्रमाणमर्घं च वैदेहिकाः पण्यस्य ब्रूयुः एतत्प्रमाणेनार्घेण पण्यमिदं कः क्रेता इति ॥ कZ_०२.२१.०७ ॥

Transliteration

dhvajamūlopasthitasya pramāṇam arghaṃ ca vaidehikāḥ paṇyasya brūyuḥ etatpramāṇenārgheṇa paṇyam idaṃ kaḥ kretā iti

Translation

ध्वजाच्या पायथ्याशी आणून मांडलेल्या मालाचे प्रमाण व ठरवलेला दर वैदेहिक जाहीर करतील—‘हा माल इतक्या प्रमाणाचा व इतक्या किमतीचा आहे; कोण खरेदी करेल?’

Word by Word

• ध्वजमूल: at the base of the flagstaff (market/official selling spot)
• Type: Noun
• Root: ध्वज + मूल
• Form: नपुंसकलिङ्ग, एकवचन, सप्तमी (ध्वजस्य मूलम् = ध्वजमूलम्; ध्वजमूले)

• उपस्थितस्य: of the one present / of the item brought and presented
• Type: Participle
• Root: उप + √स्था
• Form: भूतकृदन्त (क्त), पुं/नपुंसक, एकवचन, षष्ठी; ‘उपस्थित’ = उपस्थित (समक्षं स्थित)

• प्रमाणम्: the measure/standard quantity
• Type: Noun
• Root: प्र + √मा
• Form: नपुंसकलिङ्ग, एकवचन, प्रथमा/द्वितीया

• अर्घम्: the price/value
• Type: Noun
• Root: अर्घ
• Form: पुंलिङ्ग, एकवचन, प्रथमा/द्वितीया

• च: and
• Type: Particle
• Root: च
• Form: अव्यय (समुच्चय)

• वैदेहिकाः: the Vaidehikas (official appraisers/market assessors)
• Type: Noun
• Root: वैदेहिक
• Form: पुंलिङ्ग, बहुवचन, प्रथमा

• पण्यस्य: of the commodity/merchandise
• Type: Noun
• Root: पण्य
• Form: नपुंसकलिङ्ग, एकवचन, षष्ठी

• ब्रूयुः: should declare / should state
• Type: Verb
• Root: √ब्रू
• Form: लोट् (आज्ञार्थे/विधिलिङ्गार्थे), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुष, बहुवचन

• एतत्: this
• Type: Pronoun
• Root: एतद्
• Form: नपुंसकलिङ्ग, एकवचन, प्रथमा/द्वितीया

• प्रमाणेन: by/according to this measure
• Type: Noun
• Root: प्रमाण
• Form: नपुंसकलिङ्ग, एकवचन, तृतीया

• अर्घेण: at/according to this price
• Type: Noun
• Root: अर्घ
• Form: पुंलिङ्ग, एकवचन, तृतीया

• पण्यम्: the commodity/merchandise
• Type: Noun
• Root: पण्य
• Form: नपुंसकलिङ्ग, एकवचन, प्रथमा/द्वितीया

• इदम्: this (here)
• Type: Pronoun
• Root: इदम्
• Form: नपुंसकलिङ्ग, एकवचन, प्रथमा/द्वितीया

• कः: who?
• Type: Pronoun
• Root: किम्
• Form: पुंलिङ्ग, एकवचन, प्रथमा

• क्रेता: is the buyer/purchaser
• Type: Noun (agent)
• Root: √क्री
• Form: पुंलिङ्ग, एकवचन, प्रथमा; कर्तृवाचक (तृच्/तारक-प्रत्ययार्थः)

• इति: thus (so saying)
• Type: Particle
• Root: इति
• Form: अव्यय (उद्धरण/वाक्यसमाप्ति)

Entities Mentioned

• vaidehika (market officials/assessors)
• buyers
• sellers

More Details

FAQs

What is achieved by announcing measure and price publicly at an official market point?

It reduces information asymmetry, curbs cheating in weights/measures, and creates a transparent, contestable sale environment.