Sutra 35
Devanagari script
निराश्रयत्वाद्ग्रामाणां क्षेत्राभिरतत्वाच्च पुरुषाणां कोशविष्टिद्रव्यधान्यरसवृद्धिर्भवति ॥ कZ_०२.०१.३५ ॥
Transliteration
nirāśrayatvād grāmāṇāṃ kṣetrābhiratatvāc ca puruṣāṇāṃ kośaviṣṭidravyadhānyarasavṛddhir bhavati
Translation
गावे (परजीवी) आश्रय/अड्ड्यांपासून मुक्त राहिल्यामुळे आणि पुरुष शेतकामात रत राहिल्यामुळे कोश, वेठबिगारी/सेवा-उत्पन्न, माल, धान्य व करयोग्य उत्पादन/‘रस’ यांची वाढ होते.
Word by Word
निराश्रयत्वात्because of being without support/shelter (i.e., lack of dependence/attachment)
निराश्रयत्वात्:
TypeNoun
Rootनिर्-आश्रयत्व
Formनपुंसकलिङ्ग; पञ्चमी-एकवचन; अपादान/हेतु (कारण)
ग्रामाणाम्of villages
ग्रामाणाम्:
TypeNoun
Rootग्राम
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी-बहुवचन; सम्बन्ध (genitive)
क्षेत्राभिरतत्वात्because of delight/engagement in fields (agriculture)
क्षेत्राभिरतत्वात्:
TypeNoun
Rootक्षेत्र-अभिरतत्व
Formनपुंसकलिङ्ग; पञ्चमी-एकवचन; हेतु (कारण)
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formसमुच्चयार्थक अव्यय
पुरुषाणाम्of men/people
पुरुषाणाम्:
TypeNoun
Rootपुरुष
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी-बहुवचन; सम्बन्ध
कोशविष्टिद्रव्यधान्यरसवृद्धिःthe increase of treasury, corvée/forced labour, money/valuables, grain, and liquid produce
कोशविष्टिद्रव्यधान्यरसवृद्धिः:
TypeNoun
Rootवृद्धि
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा-एकवचन; कर्तृ/विषय (subject of भवति)
भवतिarises/occurs
भवति:
TypeVerb
Rootभू
Formलट्-लकार; परस्मैपद; प्रथमपुरुष; एकवचन
Entities Mentioned
V
villagesF
farmers/workersT
treasury (kośa)FAQs
Reduce nonproductive congregation → keep labor focused on cultivation → increase outputs → expand taxable base and treasury receipts.