Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Vishnu Khanda, Shloka 47

मुनय ऊचुः । राजन्विश्वजिदाख्यातो यज्ञानां यज्ञ उत्तमः । सांप्रतं कुरु तं यत्नान्मा विलंबं वृथा कृथाः

munaya ūcuḥ | rājanviśvajidākhyāto yajñānāṃ yajña uttamaḥ | sāṃprataṃ kuru taṃ yatnānmā vilaṃbaṃ vṛthā kṛthāḥ

മുനിമാർ പറഞ്ഞു—ഹേ രാജാവേ, ‘വിശ്വജിത്’ എന്നു പ്രസിദ്ധമായ യജ്ഞം യജ്ഞങ്ങളിൽ ശ്രേഷ്ഠം. അതിനെ ഇപ്പോൾ തന്നെ പരിശ്രമത്തോടെ നടത്തുക; വ്യർത്ഥമായി താമസിക്കരുത്.

मुनयःthe sages
मुनयः:
Karta (Speakers)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
ऊचुःsaid
ऊचुः:
Kriya (Main verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (perfect), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
राजन्O king
राजन्:
Sambodhana (Vocative)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन
विश्वजित्Viśvajit (conqueror of all)
विश्वजित्:
Visheshya (Subject complement to ākhyātaḥ)
TypeNoun
Rootविश्व (प्रातिपदिक) + जि (धातु) → जित् (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; उपपद-तत्पुरुषः (विश्वं जयति = conqueror of all)
आख्यातःis called
आख्यातः:
Predicate adjective (to विश्वजित्)
TypeAdjective
Rootआ+ख्या (धातु) → आख्यात (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (PPP: called/named)
यज्ञानाम्of sacrifices
यज्ञानाम्:
Sambandha (Genitive)
TypeNoun
Rootयज्ञ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन
यज्ञः(that) sacrifice
यज्ञः:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootयज्ञ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
उत्तमःbest
उत्तमः:
Predicate adjective (to यज्ञः)
TypeAdjective
Rootउत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
सांप्रतम्now
सांप्रतम्:
Sambandha (Temporal)
TypeIndeclinable
Rootसांप्रतम् (अव्यय)
Formकालार्थक-अव्यय (now)
कुरुdo/perform
कुरु:
Kriya (Command)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलोट्-लकार (imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
तम्that
तम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
यत्नात्with effort
यत्नात्:
Sambandha (Manner/Cause)
TypeNoun
Rootयत्न (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन; हेतौ/प्रकारे (ablative used adverbially: with effort)
माdo not
मा:
Pratishedha (Prohibition marker)
TypeIndeclinable
Rootमा (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (prohibitive particle)
विलम्बम्delay
विलम्बम्:
Karman (Object of implied ‘do’)
TypeNoun
Rootविलम्ब (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
वृथाin vain
वृथा:
Sambandha (Manner)
TypeIndeclinable
Rootवृथा (अव्यय)
Formप्रकारार्थक-अव्यय (in vain/needlessly)
कृथाःdo/make
कृथाः:
Kriya (Prohibited action)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलोट्-लकार (imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; मा-निषेधेन सह (prohibitive imperative)

The sages (Munis)

Tirtha: Ayodhyā-kṣetra

Type: kshetra

Listener: Ravi (addressed as rājan)

Scene: Sages, with authoritative calm, instruct the king to perform the Viśvajit sacrifice immediately; one sage gestures decisively toward the altar, indicating urgency.

V
Viśvajit (yajña)

FAQs

When dharma is known through wise counsel, one should act decisively—delay weakens righteous intention.

The larger frame is Ayodhyā Māhātmya; this verse chiefly glorifies a yajña (Viśvajit) rather than naming a particular tīrtha.

The sages prescribe performing the Viśvajit yajña immediately and with earnest effort (yatnāt), avoiding needless delay.