Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 37

देवा ब्रह्मादयो जाताः स भवोऽत्र व्यवस्थितः । शिवो भवेति विख्यातः स्वयं देवस्त्रिलोचनः

devā brahmādayo jātāḥ sa bhavo'tra vyavasthitaḥ | śivo bhaveti vikhyātaḥ svayaṃ devastrilocanaḥ

ബ്രഹ്മാദി ദേവന്മാർ ഉദ്ഭവിച്ചു; ആ ഭവൻ ഇവിടെ തന്നെ പ്രതിഷ്ഠിതനായി നിലകൊള്ളുന്നു. അവൻ ‘ഭവ’ എന്ന നാമത്തിൽ പ്രസിദ്ധനായ ശിവൻ, സ്വയം ത്രിനേത്രദേവൻ.

devāḥgods
devāḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootdeva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
brahmā-ādayaḥBrahmā and others
brahmā-ādayaḥ:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootbrahmā (प्रातिपदिक) + ādi (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘ब्रह्मादयः’ = Brahmā and others
jātāḥwere born, arose
jātāḥ:
Kriya (Predicate participle/क्रिया)
TypeAdjective
Rootjan (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
saḥhe
saḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
bhavaḥBhava (Śiva)
bhavaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootbhava (प्रातिपदिक; √bhū धातु-निष्पन्न)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
atrahere
atra:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootatra (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb of place: here)
vyavasthitaḥis established, resides
vyavasthitaḥ:
Kriya (Predicate participle/क्रिया)
TypeAdjective
Rootsthā (धातु) + vi-ava (उपसर्ग)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त, पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
śivaḥŚiva
śivaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootśiva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
bhava(the name) Bhava
bhava:
Sambandha (Quoted name/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootbhava (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (सम्बोधनार्थे/उद्धरणे नामरूप), एकवचन; इति-पूर्वक-उद्धृतनाम
itithus, as
iti:
Sambandha (Quotation marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formउद्धरणार्थक-अव्यय (quotative particle)
vikhyātaḥis renowned, is known
vikhyātaḥ:
Kriya (Predicate participle/क्रिया)
TypeAdjective
Rootkhyā (धातु) + vi- (उपसर्ग)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त, पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
svayamhimself
svayam:
Karta (Emphasis on agent/कर्ता)
TypeIndeclinable
Rootsvayam (अव्यय)
Formस्वतन्त्रार्थक-अव्यय (emphatic adverb: himself)
devaḥthe god
devaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootdeva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
tri-locanaḥthree-eyed
tri-locanaḥ:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Roottri (संख्या) + locana (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; बहुव्रीहि—‘यस्यानि त्रीणि लोचनानि सः’

Sārasvata (inferred)

Tirtha: Bhava-sthāna (Vastrāpatha-kṣetra)

Type: kshetra

Listener: Devī (contextually)

Scene: A Śaiva sanctum in the kṣetra: Śiva as Bhava, three-eyed, radiant, seated or standing near a liṅga; behind him, a subtle emergence motif of Brahmā and other devas as if arising from cosmic light, indicating their derivation.

Ś
Śiva
B
Bhava
T
Trilocana
B
Brahmā

FAQs

The tīrtha is sanctified by the direct presence of Śiva as Bhava, making the place a gateway to divine encounter.

Vastrāpatha-kṣetra (Prabhāsa Khaṇḍa), where Bhava-Śiva is said to be established.

No explicit rite is stated; the verse identifies the deity and his epiphany in the kṣetra.